ABD ‘mini nükleer silahlar’ geliştirmeyi planlıyor

Aralık 2016’da göreve başlayan ABD Başkanı Donald Trump, 2017 yılının başında Beyaz Saray’a girmesinden günler sonra ABD’nin nükleer yeterliliklerini ‘büyük ölçüde güçlendirmek ve geliştirmek’ için yeni bir nükleer politika geliştirilmesi açıklamasında bulundu.

ABD Savunma Bakanlığı küresel durum hakkında, önceki Başkan Obama yönetimi sırasında nükleer silahların imha edilmesinin önemi üzerine bir araştırma yayınlandığı 2010 yılından çok daha karmaşık bir hale geldiği değerlendirmesinde bulundu. Pentagon konu hakkında yaptığı açıklamada, “ABD, sahip olduğu nükleer cephaneliğinin durumunu, özellikle Kuzey Kore, Rusya ve Çin tarafından karşılaştığı tehditlerin ‘gerçekçi bir değerlendirmesini’ yaparak gözden geçirmelidir” ifadeleri yer aldı. Bu nedenle Pentagon, nükleer cephaneliği konusunda 2010 yılında araştırmanın yeniden gözden geçirilmesi, nükleer silahların ve atom çatışması riskinin artmasından duyulan korku sebebiyle, uzmanların sınırlı kapasiteye sahip yeni bir silah türü geliştirilmesini istiyor.

Bu öneri, Şubat ayında Pentagon tarafından yayınlanması planlanan ‘nükleer cephaneliğin statüsünün değerlendirilmesi’ öncesinde yapıldı. Bu durum 2009’da Prag’da tüm nükleer silahları kaldırması için çağrıda bulunan ABD eski Başkanı Obama’nın vizyonuyla farklı bir çizgi çiziyor.

Nükleer silahların yayılması ile mücadele için kurulan Stimson Araştırma Merkezi kurucu ortaklarından biri olan Barry Blechman yaptığı açıklamada, “Bu öneri, nükleer bir anlaşma riskini azaltmaya çalışan önceki yönetimlerin çabalarına kıyasla bir gerileme yaşandığını gösteriyor” ifadelerini kullandı.

AFP’ye konuşan Blechman, “Nükleer silahların yayılmasını savunanlar, gerçek bir caydırıcılık için, ABD’nin silah ve kuvvet bakımından, düşmanının cephanesine sahip olması gerektiğini iddia ediyorlar. Bu doğru temeller üzerine kurulmuş bir görüş değil. Bu görüş büyük ihtimalle, Trump tarafından hükümet içerisinde görevlendirilen siviller tarafından yayılıyor” dedi.

İlk olarak Huffington Post sitesi tarafından bir kopyası yayınlanan Pentagon açıklamasının önsözünde, ABD Savunma Bakanı James Matisse’in “Tehditler ciddi derecede alevlendi” sözlerine yer verildi. Matisse, “ABD, nükleer tehdidin her zamankinden daha çeşitli ve daha gelişmiş olduğu bir ortamla karşı karşıya” ifadelerini kullandı.

Bu nedenle Pentagon, sınırlı kapasiteye sahip yeni bir nükleer silahlar ve özellikle büyük etkilere sahip yer altındaki sığınak ve tesisleri tahrip edebilecek güçte nitelendirilen taktik silahlar geliştirme önerisinde bulundu.
Huffington Post sitesinde yer alan haberde, ABD düşmanlarının, Washington’ın yıkıcı güçteki geleneksel nükleer silahlarını asla kullanmayacağına inandıkları ve daha az güçlü nükleer silahların genellikle “bu yanlış inancın” azaltılmasını sağladığı ifade edildi.

Haberde, Pentagon ve Federal Nükleer Güvenlik Ajansı’nın bu çerçevede, denizden – karaya balistik bir füze geliştirdikleri ve bu silahın ‘düşmanın savunma sistemlerine nüfuz edebilecek hızlı bir karşılık seçeneği’ olarak etkili olacağı belirtildi. Pentagon yetkililerine ulaşan AFP, henüz Beyaz Saray tarafından onaylanmayan ve son hali 2 Şubat’ta yayınlanacak olan öneri ile ilgili bir bilgiye ulaşamadı.

Haberde, zayıf nükleer silahların geliştirilmesinin, nükleer silahların kullanılmasını kolaylaştırmaya yönelik olmadığı ifade edildi. Bölgesel saldırılara karşı gerçek bir caydırıcılığın sağlanması ve zayıf güçte silahlar eklenerek, şuanda nükleer seçeneklerin artırılmasının önemli olduğu vurgulandı.

Ancak bu öneri, atom bombası kullanımı ve özellikle bahsi geçen büyük bir siber saldırı yapılması ihtimalini güçsüz hale getirdi.

Barry Blechman, Washington’un, İran ve Kuzey Kore’yi nükleer programlarından vazgeçirmeye çalışırken Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması’nı (NPT) ihlal ettiğini ifade etti. Blechman, bu durumun diğer ülkelerde barışın güvenliği için nükleer silahların gerekli olduğunu iddia edenleri teşvik edeceğini belirtti. Blechman, Pentagon önerisinin, ABD’nin NPT’ye ‘güçlü’ bir şekilde bağlı kaldığının bir göstergesi olmakla birlikte, mevcut durumda, kısa vadede nükleer silahların azaltılması konusunda ilerleme kaydedilmesini zorlaştırdığının altınız çizdi.