ABD’den Barzani’ye referandum öncesi mektup

Bloomberg sitesi, ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson’ın Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Mesud Barzani’ye gönderdiği ve Washington’un 25 Eylül’deki bağımsızlık referandumundan vazgeçirmek için son dakikaya kadar çabaladığını gösteren bir mektubun tam metnini yayımladı. Mektup, Tillerson tarafından bağımsızlık referandumuna 2 gün kala Barzani’ye gönderilmiş.

Rudaw internet sitesinde Arapça çevirisi yayınlanan Tillerson’un mektubunda, ABD’nin son yıllarda gerilimlere sahne olan IKBY ve Bağdat hükümeti arasındaki sorunların çözülmesi için BM’nin de desteğiyle 1 yıl sürecek müzakere takvimine yardım edeceğini taahhüt ediyor. Mektupta, Peşmerge güçlerine, IKBY’ye düzenlenen sivil uçuşlara, ulusal gelirlerin ve petrol gelirlerinin dağılımına ve başta Kerkük olmak üzere, tartışmalı alanlar ile ilgili anlaşmalara değinildi. Barzani, referandumdan önce ABD, İngiltere ve Bağdat yönetiminin girişimlerini reddetmişti. Tillerson mektupta, “Elbette bu sürecin sonunda görüşmeler karşılıklı olarak kabul edilebilir bir sonuca ulaşmaz veya Bağdat’tan iyi niyet gelmemesi nedeniyle başarısız olursa, referandum düzenleme ihtiyacınızı tanıyacağız” ifadelerini kullandı.

ABD Dışişleri Bakanı Tillerson’ın, “Sayın Başkan Barzani. Bu mektubu, size ve Kürdistan Bölgesi halkına duyduğumuz derin saygıyı ifade etmek için ABD adına kaleme alıyorum” ifadeleriyle başladığı mektubunda, “On yıllar boyu birlikte tarihi bir ilişki geliştirdik ve bu ilişkinin önümüzdeki on yıllar boyu güçlenerek devam etmesini istiyoruz, buna kararlıyız. Özellikle son üç yılda, güçlü ortaklığımız ve sizin Irak güvenlik güçleriyle tam işbirliği yapmak yönündeki cesur kararlarınız, DEAŞ’a karşı akıntıyı tersine çevirdi. Teröre karşı ortak mücadelemizde Peşmerge’ye saygı duyuyoruz ve fedakârlıklarını hiç unutmayacağız” dedi.

Tillerson mektubunda referandumla ilgili olarak Barzani’ye şunları söyledi, “Şu an önümüzde, Kürdistan Bölgesi’nin geleceği üzerine 25 Eylül’de düzenlenmesi planlanan referandum meselesi var. Kaygılarımızı dile getirdik. Bu kaygılar, Havice’de beklenen operasyon dahil DEAŞ’a karşı devam eden mücadele, belirsiz bölgesel ortam ve DEAŞ’ın hiçbir zaman dönmemesini garanti etmek için kurtarılan bölgelere istikrar getirmeye yoğun bir biçimde odaklanma ihtiyacını içeriyor. Bu bağlamda sizden, amaçlarınıza ulaşmanıza ve DEAŞ’a karşı bu elzem savaşın ardından istikrar ile barışı garanti etmeye daha iyi bir şekilde yardımcı olacağına inandığımız bir alternatifi kabul etmenizi rica ediyoruz.”

Mektubun devamında şu ifadeler yer aldı;

“Sayın Başkan, son 10 yıla dair hayal kırıklığınızı ve Irak’taki Kürt halkının 1921’den bu yana maruz bırakıldığı tarihsel yanlışları sahiden anlıyoruz. Bu kadim topraklardaki bütün ırkların, mezheplerin ve etnisitelerin ihtiyaç ve zorunluluklarına karşılık verebilen, üzerinde uzlaşılmış bir yol bulunmasının hayati bir ihtiyaç olduğunu kabul ediyoruz. Bu, bölgenizin istikrarı ve sizin kendi ulusal güvenlik çıkarlarınız için hayati önem taşıyor. Tüm bu sebeplerden ötürü, Başkan Trump’ın yönetiminde ABD’nin politikası, size ve merkezi hükümete bu sorunları çözmenizde yardım etmek için elimizden geleni yapmak ve bu yeni müzakere çerçevesini tam ağırlığımız ve yetkimizle desteklemek yönündedir. Dahası, bu sürece desteğimizi ilerletmek için en kısa süre içinde BM Güvenlik Konseyi tasdiki alınmasına, BM’nin ve İngiltere ile Fransa gibi kritik ortaklarımızın tam katılımını sağlamaya yardım etmeye de hazırız. Bu, ciddi sonuçları olacağına ve hatta, aksine, sizin amaçlarınızı gerileteceğine inandığımız referanduma bir alternatif olarak kabul etmenizi rica ettiğimiz, nadir bulunacak türden bir fırsat. Kürt halkının tarihi göz önünde bulundurulduğunda, bu önerilen diyaloğu bir son şans olarak gördüğünüzün farkındayız. Fakat özellikle de sizin DEAŞ’a karşı tarihi zaferlerinizin, Irak güvenlik güçleri ile Kürt peşmerge arasındaki görülmemiş işbirliğinin ve güçlü uluslararası desteğin ardından bunun kullanılması gereken bir şans olduğuna inanıyoruz. Elbette bu sürecin sonunda görüşmeler karşılıklı olarak kabul edilebilir bir sonuca ulaşmaz veya Bağdat’tan iyi niyet gelmemesi nedeniyle başarısız olursa, referandum düzenleme ihtiyacınızı tanıyacağız.”

Tillerson ayrıca, “2018’deki genel seçimlere katılım da dahil Başbakan İbadi liderliğindeki mevcut Irak hükümetiyle işbirliği çabalarınızı sürdürmenizi, bu seçimlerin ardından hükümet kurulurken olumlu bir nüfuz kullanmanızı bekliyoruz” ifadeleriyle, Barzani’den bu konuda destek vermesini istedi.