Celal Talabani’nin fotoğrafı Kerkük’te krize neden oldu

Irak’ın kuzeyindeki Kerkük Valisi Said el-Cuburi’nin il meclisinde bulunan Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) eski lideri Celal Talabani’nin fotoğrafını indirmesi, kentteki Kürtlerin öfkesine ve tepkisine neden oldu. Talabani’nin fotoğrafı yaklaşık 10 yıldır Kerkük il meclisi istişare odasında asılı bulunuyordu.

Tepkiler üzerine bir açıklama yayınlayan Cuburi, il meclisindeki Celal Talabani fotoğrafını merkezi Bağdat hükümetinden aldığı talimat üzerine kaldırdığını söyledi. Bağdat yönetimi ise söz konusu uygulamadan haberdar olmadığını ve böyle bir talimat verilmediğini bildirdi.

Vali Cuburi, konuya ilişkin açıklamasında şunları söyledi:

“Sayın Talabani, saygıdeğer bir ulusal sembolümüzdür. Kendisinin cumhurbaşkanlığı döneminde fotoğrafı il meclisine asılmıştı. Ancak Bakanlar Kurulu Genel Sekreterliği tarafından gönderilen bir talimat, söz konusu fotoğrafın kaldırılarak yerine yeni cumhurbaşkanının fotoğrafının asılmasını gerekli kılmıştır.”

Cuburi’nin açıklaması Kerkük yerel yönetimindeki Kürt siyasetçilerin öfkesini dindirmeye yetmezken KYB Üyesi Babakar Sadık, “Öncelikle fotoğrafın kaldırılma zamanlaması uygun değil. Aynı zamanda bu icraatın sebepleri de henüz açık değil. Öne sürülen bahaneler ikna edici olmaktan uzak” dedi.

Konuya ilişkin Şarku’l Avsat’a röportaj veren Sadık şu ifadeleri kullandı:

“Cuburi, vekaleten Kerkük valiliğine getirildiğinden beri başına buyruk tasarruflarda bulunuyor. Kendine uygun kararları alarak uygulamakta ve yerel yönetimin görüşüne başvurmaya ihtiyaç duymamaktadır. Yerel yönetim üyeleri bu konuda Bağdat’tan gelen herhangi bir talimat görmedi. Cuburi’nin iddia ettiği gibi eğer fotoğrafın indirilmesi talimatı Bağdat’tan gelmiş olsa bile yine de kendisinin Celal Talabani’nin ülkemiz açısından bir barış sembolü olduğunu göz önüne alarak yerel hükümet yetkilileri ile istişare etmesi beklenirdi. Halbuki başına buyruk hareket ederek o fotoğrafı indirdi ve Kürtlerin düşüncesini yok saydı. Bu olay Cuburi’nin ilk başına buyruk hareketi değil. Kendisini sert biçimde kınıyoruz.”

Kerkük’te büyük bir halk desteğine sahip olan KYB, geçen mayıs ayında Kerkük Kalesi önüne Celal Talabani’nin heykelini dikme girişiminde bulunmuş ancak yerel güvenlik unsurları bu girişimi engellemişti. Heykel, daha sonra bölgenin sit alanı olması nedeniyle başka bir yere nakledilmişti.

Fotoğrafın bulunduğu yerden indirilmesine tepki gösteren el-Mustansırıyya Üniversitesi Öğretim Görevlisi Dr. İsam el-Fili, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Hassas bir zamanlamada yapılan bu hareket, gerginlik çıkarmayı hedefleyen maksada sahiptir. Çünkü merhum cumhurbaşkanı Celal Talabani, sadece Kürtlerin ya da Kerkük’ün sembolü değil Irak’ın da bir sembolüdür ve yeni Irak’ın kurucularındandır. Kendisi, Saddam rejiminin yıkılmasından sonraki ilk cumhurbaşkanı olması nedeniyle de özel bir yere sahiptir.”

Bağdat yönetiminden ise Cuburi’ye yalanlama geldi. Konuya ilişkin Şarku’l Avsat’a açıklama yapan Başbakan Haydar İbadi’nin Basın Ofisi Sözcüsü Dr. Sad el-Hadisi, Bakanlar Kurulu’nun sembol kişiler, eski cumhurbaşkanları ve başbakanların fotoğraflarına ilişkin herhangi bir talimatının olmadığını söyledi. “Bu konuda hiçbir toplantıda herhangi bir talimat verilmemiştir” ifadesini kullandı.

Peşmerge ve Kürt Asayiş Kuvvetleri, DEAŞ terör örgütüne bağlı militanların Kerkük’ü Irak ordusundan almasının ardından, 2017’nin ağustos ayında kenti DEAŞ’tan kurtararak kontrolü sağlamıştı.

DEAŞ terör örgütünün Irak’ta kontrolü altındaki bölgelerin büyük kısmından çıkarılmasının ardından ekim ayında Kerkük’e yönelen Irak ordusu, Peşmerge kuvvetlerini kentten çıkarmıştı.