Hamaney’den İranlı yetkilere: Muhalif rolü oynamayın

İran Dini Lideri Ali Hamaney, dün yaptığı konuşmada muhalif rolüne soyunan üst düzey yetkilileri sert bir dille uyardı. Hamaney eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ı da devlet kurumlarına yönelik saçma fikirler yaymakla suçladı.

Hamaney, Ahmedinejad ile İran Yargı Erki Başkanı Ayetullah Sadık Amuli Laricani arasında cereyan eden kavgada Laricani’nin yanında yer almayı seçerek, Ahmedinejad’ın eleştirilerini “Eline taş almış bir çocuğun cam kırmasına” benzetti. Hamaney isim vermeden “ülkede on yıl boyunca en üst makamda bulunmuş kişinin daha sonraki on yılda muhalif olması mümkün değildir” diyerek Ahmedinejad’ı eleştirdi.

Hamaney eleştirilerini sadece eski yetkililerle sınırlandırmayıp mevcut yöneticilere de yöneltti. Dini lider, bazılarını ülke içinde düşmanlık görevini yerine getirmekle itham ederek şöyle dedi; “Hiç kimse muhalefet rolü oynama hakkına sahip değildir. Herkes sorumluluğunu bilmelidir.”

Hamaney’in sözleri, Ruhani’ye karşı gizli bir uyarı niteliği taşıyor

Hamaney’in mevcut yetkililere sarf ettiği bu sözler, İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani’ye karşı gizli bir uyarı niteliği taşıyor. Cumhurbaşkanlık seçimleri sırasında Muhafazakar İbrahim Rani ve eski Tahran belediye başkanı Muhammed Bakır Galibaf, Ruhani’ye suçlamalarda bulunmuştu.

28 Nisan’da bir televizyonda yapılan münazarada İbrahim Reisi rakibi Ruhani’yi muhalif rolüne girmekle suçlamıştı. Reisi muhalif rolü üstlenmeyi sorumluluktan kaçış olarak nitelendirmişti.

8 Temmuz’da yani Ruhani’nin başkanlık seçimlerini kazandıktan birkaç hafta sonra Galibaf yaptığı bir yorumda “İran’da kriz, üst düzey İranlı yetkililerin muhalif kuruluşların minberlerinde konuşmalarıdır” demişti.

Hamaney, İran’da yakın zamanda Ruhani ile yargı erki arasında gerçekleşen yeni ihtilaf dalgasındaki amacın özellikle genç nesli çöküntüye uğratmak olarak görüyor.

Son günlerde İran basını, Yargı Erki ile Ahmedinejad arasında geçen söz düellosuyla ilgili pek çok ayrıntılı haber aktarıyor. Hamaney’in bu tartışmalarda aldığı konum İran kamuoyunun tartışma konularından biri haline geldi.

Ahmedinejad’ın yeniden aday olması engellenmişti

Görev süresinin bitmesinin ardından Hamaney ile Ahmedinejad arasındaki ilişkiler bozuldu. Hamaney, Ahmedinejad‘dan yeniden aday olmamasını istemiş ancak Ahmedinejad bu tavsiyeye uymamıştı. Ancak Anayasa Koruma Komisyonu onu seçimden uzaklaştırmıştı. Daha sonra Ahmedinejad’ın İran Rejim Maslahatını Koruma Kurumuna seçilmesiyle siyasi arenaya geri dönme umudunu canlandı. Böylelikle seçimlerde en fazla tartışılan isimlerden biri oldu.

Hamaney’in bu konuşması Ahmedinejad’a ve yardımcısına yönelik yolsuzluk suçlamalarından sonra yöneltilen en sert ifadelerdi.

Hamaney, Ahmedinejad’a destek vermişti

Aslında Ahmedinejad, başkanlığı döneminde diğerlerine kıyasla İran lideri Hamaney’den çok daha fazla destek almıştı. Hamaney, Ahmedinejad’ın ikinci döneminde de önemli rol oynamıştı. 2009 protestolarının ardından ise Hamaney’in konuşmalarında Ahmedinejad’a desteğini ayrı tutmuştu. Bir cuma hutbesinde “ İran’da yetkililer arasında dış politika, toplum ve kültür konusunda büyük ihtilaflar var ancak Ahmedinejad bize en yakın olanı” demişti.

Son iki hafta içinde Ahmedinejad Yargı Erki Başkanını meşruiyeti kalmadığı gerekçesiyle istifa etmeye çağırmıştı. Bu talep, Hamaney’e yargı dosyalarına bakmasını isteyen açık çağrıdan sonra geldi.

Ahmedinejad, Pazartesi günü İran yargı sisteminde 29 temel meseleyle ilgili bir bildiri yayınladı. Bunlardan 19’u yargının yürütülmesiyle ilgili. Necat yargıyı siyasi dengeleri etkilemek amacıyla suçladı.

Bu suçlamaya Hamaney şöyle cevap verdi; “ Bunlar dürüst değiller. İçeriden düşmanlık yapanlar korunmaz. Bunların dini bir politika yapmak yerine politikayı dinleri haline getirdiler.”

“Ahmedinejad’ın akli dengesinden şüphe ediyoruz”

Taraflar arasında restleşme birbirlerinin akli dengelerini tartışmaya kadar gitti. Yargı erki sözcüsü Gulam Hüseyin Mahsuni, pazar günü yaptığı basın açıklamasında Ahmedinejad’ın akli dengesinden şüphe ettiklerini söyledi. Bu ithama cevap geç kalmadı ve Ahmedinejad’ın danışmanı aynı şekilde itham sahibini akli yetersizlikle suçladı.

Ahmedinejad, Pazartesi günü yaptığı konuşmada şöyle dedi; “Bir insan hangi konum ve görevde olursa olsun halk onu istemiyorsa o kişi gasıptır.”

“İkinci dönemde bir sürü hak ihlalinde bulundu”

Başsavcı Ali Muntaziri; “ 8 yıl önce ülkenin sorumluluğu sizin omuzlarınızdaydı. Şimdi muhalif oldunuz. Bu kişi ikinci dönemde bir sürü hak ihlalinde bulundu. Buna rağmen Hamaney rejimin başından beri görev alanlar önemli işler yaptılar. Parlamentoda, yargıda görev alan herkesi takdir etmek lazım. Eleştiri ise itham edilerek değil, adil ve insaflı şekilde yapılmalı.”