İran’da son yıllarda yaşanan kanlı saldırılar

İran’ın güneybatısındaki Ahvaz kentinde dün, askeri geçit törenini hedef alan silahlı saldırının ardından korku dolu anlar yaşandı.

İran’da yapılan saldırıların çoğu genelde Kürt, Beluç ve Arap haklarını savunduğunu söyleyen rejim karşıtı örgütler tarafından düzenlense de, dünkü saldırı son yıllarda düzenlenen benzeri saldırılardan nispeten farklılık gösteriyordu.

Tahran ise yabancı ülkeleri, kendisine karşı ‘terörü desteklemekle’ suçlamayı istikrarlı şekilde sürdürüyor.

DEAŞ, İran içindeki ilk silahlı eylemini 7 Haziran 2017’de gerçekleştirdi. Söz konusu tarihte İran’ın başkenti Tahran’da biri parlamentoda diğeri ise Ayetullah Humeyni’nin türbesinde düzenlenen intihar bombalı ve silahlı saldırılarda 17 kişi yaşamını yitirmiş, onlarcası da yaralanmıştı.

Mart 2017 yılında yayınlanan bir videoda DEAŞ, Tahran’ın Şam ve Bağdat’a yaptığı askeri ve lojistik destek sebebiyle İran’a saldırı tehdidinde bulunuyordu.

Cundullah hareketi de 2000 yılından bu yana Tahran’a karşı kanlı isyanını sürdürüyor. Yetkililer hareketi aşırılık yanlısı olmakla suçlarken, Cundullah ise mezhepsel aidiyetlerinden ötürü marjinalleştirilen ve rejimin keyfi uygulamalarına maruz kalan Belucistan bölgesindeki azınlıkların haklarını savunduğunu iddia ediyor. Harekete katılım büyük oranda, Pakistan ve Afganistan’a sınır İran’ın Sistan ve Belucistan illerinden gerçekleşmekte. Tahran’ın iddialarına göre, hareketin söz konusu iki ilde geçmişten kalan üsleri bulunuyor.

Tahran aynı şekilde Cundullah hareketine yönelik, ABD, İsrail ve İngiltere istihbaratından ve Pakistan’dan destek aldığı yönündeki suçlamasında da istikrarını sürdürüyor.

15 Aralık 2010: Cundullah, Çabahar ilindeki camide düzenlenen intihar saldırısını üstlendi.

15 Temmuz 2010: Zahedan’daki Büyük Camii’nde düzenlenen intihar saldırısında 28 kişi öldü, 250’den fazla kişi yaralandı. Saldırıyı Cundullah üstlendi. Cundullah lideri Abdulmelik Rigi aynı yılın Haziran ayında asılarak idam edildi.

18 Ekim 2009: Cundullah’ın Pakistan sınırındaki Pişin ilinde düzenlediği saldırıda aralarında Devrim Muhafızları’ndan üst düzey komutanların da bulunduğu 42 kişi öldü. İntihar saldırısı, ‘Şii ve Sünni birlikteliğini güçlendirme’ amacıyla düzenlenen ve aşiret önderlerinin yanı sıra Devrim Muhafızları’ndan üst düzey kara komutanlarının da katıldığı toplantıyı hedef aldı.

Mayıs 2009: Cundullah’ın Zahedan’daki bir camiye düzenlediği bombalı saldırıda 25 kişi hayatını kaybetmiş ve 50’ye yakın kişi de yaralanmıştı.

İran aynı zamanda ülkede yapılan bazı saldırıları da “devrim karşıtı” olarak nitelediği gruplara atfediyor. Bu grupların başında Irak’ın kuzeyinde faaliyet gösteren Kürdistan Demokrat Partisi-İran (KDP-İ) ve PKK’nın uzantısı Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK) örgütleri geliyor. Tahran bu iki örgütü de Washington’dan destek almakla suçluyor.

20 Temmuz 2018: Söz konusu isyancıların İran Kürdistan’ının kuzeybatısında yer alan Dari köyünde hedef aldığı bir üstte Devrim Muhafızları’ndan 10 kişi öldürüldü. Fakat saldırıyı üstlenen olmadı.

22 Eylül 2010: Nüfusun çoğunu Kürtlerin oluşturduğu, İran’ın kuzeybatısındaki Mahabad kentinde İran-Irak (1980-1988) savaşının 30. yıl dönümü münasebetiyle düzenlenen askeri geçit sırasında meydana gelen patlama sonucu 12 kişi öldü, 81 kişi de yaralandı.

Saldırının kurbanları arasında törene katılan çok sayıda kadın ve çocuk bulunuyordu.

7 Haziran 2017 tarihinden itibaren terörle mücadele konusuna yoğunlaşan İran, ülkenin çeşitli bölgelerinde özellikle de kuzeybatı ve Irak sınırındaki Kürdistan ile Kürt azınlıklarının yaşadığı bölgelere yönelik operasyonlar gerçekleştirdi.

İranlı yetkililer, Ahvaz’da yapılan saldırıda ise rejim karşıtı silahlı grupların faaliyetlerini göz ardı ederken, saldırıda silahlı Arap güçlerinin parmağı olabileceği bilgilerine muazzam bir ilgi göstermekte. Ahvaz’ın Kurtuluşu İçin Arap Mücadelesi Hareketi bu örgütlerin başında gelmekte. Hareket, Irak saflarında İran’a karşı savaşan Ahvaz Arap Kurtuluş Cephesi’nin rolünün zayıflamasıyla ortaya çıktı.

Ahvaz’ın Kurtuluşu İçin Arap Mücadelesi Hareketi’nin askeri kanadı Muhyiddin el- Nasır Tugayları’nın kuruluşunu ilan ettiği 2015 yılının Nisan ayından bu yana düzenlediği çok sayıdaki operasyonları sizler için derledik;

– 12 Haziran 2005’te başkent Ahvaz’da Kaymaklık binası, planlama dairesi ve iskan dairesi,
– 24 Ocak 2006’da Ahvaz’da Arsa Departmanı,
– 23 Ekim 2012’de Durantaş şehrindeki (yedi tepede) petrol hatları,
– Eylül 2015’te Arjan’daki petrol boru hatları,
– 3 Ocak 2017’de Omidiye’deki petrol tedarik hatları,
– 28 Şubat 2006’da Kenitra ve Abadan’daki kaymakamlık binası,
– 2016’da el-Hafaciye kentindeki mahkeme binası,
– 14 Ocak 2016’da el-Hafaciye’deki kaymakamlık binası,
– 12 Mayıs 2015’te Ahvaz’da Devrim Muhafızları’nın karargâhı,
– 20 Şubat 2016’da ise Hamidiye şehrindeki sekizinci imam kampı hedef alındı.