Lübnan seçim kampanyaları ABD yaptırımlarından muzdarip!

Hizbullah’a ve ABD mali yaptırımları çerçevesinde banka hesabı açması yasaklanan kişilere Lübnan seçim yasası kapsamında bir taslak hazırlandı. Ancak taslak, seçim takip kurulunda banka hesapları olmaması nedeniyle adayların seçim harcamalarını gerçekleştirmelerini engelleyen bazı zorluklar ortaya koydu.

Temsilciler Meclisi’ndeki parti temsilcilerinin, maaşlarını parlamentodan almak üzere Lübnan lirası hesapları olmalarına rağmen Lübnan bankalarına ABD mali yaptırımları, Hizbullah ile bağlantılı kişilerin banka hesabı açmalarını yasakladı. Nitekim Lübnanlı adaylar da 59. maddenin 6. fıkrası olan ve banka hesabı açamayan veya yaptırım listesinde olan kişilerin aday olmasını sağlayan bir seçim yasası hazırladı. Bu bağlamda söz konusu yasa “Herhangi bir kişi veya listenin kontrol dışı sebepler dolayısıyla banka hesabı açmasının ve para hareketi sağlamasının mümkün olmadığı zamanlarda adaya veya listeye seçim kampanyaları için tahsis edilen fonlar, Maliye Bakanlığı tarafından kurulan ve banka hesabı yerine geçen bir kamu fonuna yatırılır” ifadelerini içerdi.

Bu bağlamda 59. madde kapsamındaki seçim yasası, adayların Lübnan’da “seçim kampanyası hesabı” olarak adlandırılan bir banka hesabı açmasını gerekli kılmakta. Ayrıca yasa, ilgili hesabın açıldığını teyit eden, hesap numarasını ve sahibinin ismini gösteren bankadan adaylık beyannamesi istemekte.

Hizbullah adayları, yeni bir yöntem geliştirdi

Seçim yasasının kabul şartlarıyla ilgili Şarku’l Avsat’a açıklamada bulunan kaynaklar, bu fonun oluşturulmasının sebebinin, Lübnan bankalarının Hizbullah’a bağlı kişilere hesap açmasını engelleyen ABD yaptırımlarının olduğunu belirtti. Seçim yasasının hazırlanmasına katkı sağlayan adayların, bu sorunu fark ettiğine dikkati çeken kaynaklar, Hizbullah adaylarının adaylıklarını sunmalarını ve Lübnan bankalarıyla hiçbir ilgisi olmayan bir fona para yatırmalarını sağlamak üzere yeni bir mekanizma geliştirerek ABD yaptırımlarından kaçındıklarını söyledi.

Hizbullah, 10 adayını duyurdu

Hizbullah, geçtiğimiz Pazartesi günü yaptığı açıklamada, önümüzdeki 6 Mayıs’ta yapılması planlanan seçimler kapsamında seçim üyesi olarak 5 yeni ismin de aralarında bulunduğu 10 adayın belirlendiğini duyurdu. Bu bağlamda ABD yaptırım yasası, Lübnan bankalarına Hizbullah’a mensup veya Hizbullah’la birlikte çalışma yürüten kişilerle iş yapan bakanlara uyarıda bulundu.
Seçimlerde Hizbullah adaylarının karşılaştığı bu zorluğu çözmek için bir boşluk bulan ilgili merciiler, seçim takip heyetinin bu adayların seçim harcamalarına dair karşılaşacağı başka bir problemin farkında değildi. Zira 60 sayılı yasada harcama süreci “daima bir banka işlemine (havale, çek, kredi kartı…) tabi tutulmalı” ifadelerine yer verilmekte.

Yasal boşluk

Bu çerçevede seçim yasasındaki bazı yasal boşluklar, ayrıntıları verilmeyen bazı yasaların hazırlanmasını gerekli kıldı. Justicia Kuruluşu Direktörü Dr. Paul Morcos yaptığı açıklamada, yasanın 59. fıkrasının 6. maddesinin projenin ilk taslağında olmadığını söyledi. Morcos ayrıca, maddenin banka hesabı açamayan kişilerin yaşadığı zorluğa bu yasadaki boşluk sayesinde çözüm getirdiğini belirtti. Şarku’l Avsat’a açıklamada bulunan Direktör, “Taslak, ABD yaptırımlarından mustarip bazı adaylara Maliye Bakanlığı’na bağlı kurumdan doğrudan bir hesap açma, para yatırma ve kullanma hakkı veren bu ekleme için hazırlanmadı” dedi.

“Takip sorunu tüm adaylar için geçerli”

Morcos ayrıca, mali denetçi ve seçim takip kurulunun, adayların bu yasaya tabi harcama mekanizmalarına olan yükümlülüklerini gerçekleştirmelerini engelleyen bazı zorluklar bulunduğunu da söyledi. Bu bağlamda seçim harcamalarını takip sorununun tüm adaylar için geçerli olduğunu ve banka hesabı açamayanlarla sınırlandırılamayacağını söyleyen Morcos konuyla ilgili olarak, “Ne yazık ki, tüm adayların açtığı banka hesabı, bankacılık gizliliği altına alındı. Bankacılık gizliliği kapsamında diğer aday hesapları da kaldırılmadı. Bu nedenle seçim takip kurulunun gözetiminden uzakta gizlilikle korunan ayrı hesaplardan seçim rüşveti kullanabilecek kötü niyetli adaylarla ilgili yasal bir boşluk oluştu” dedi.

Maksimum tutar 100 bin dolar

Seçim yasasının 60. maddesinde ise, “Bir aday seçim kampanyasında kendi varlığından harcayabilir” ve “Adayın, seçim kampanyası için kendi varlığından kullandığı tüm masraflar harcamaya tabidir” ifadelerine yer verilmekte. Her adayın kampanya döneminde harcayabileceği maksimum tutar ise sabit olarak 150 milyon lira (100 bin Doları) civarında.