Mısır ve Sudan, 20 anlaşmayla stratejik ortaklıklarını güçlendiriyor

Mısır ve Sudan, iki taraf arasındaki ilişkilerin geliştirilmesine yönelik çabalarını arttırıyor. Bu, her iki ülkenin liderleri tarafından desteklenen ortak bir hedef.

Kahire ve Hartum, Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri ve Sudan Dışişleri Bakanı ed-Derdiri Muhammed Ahmed başkanlığında Kahire’deki Ortak Bakanlar Komitesinin toplanmasıyla birlikte “stratejik ortaklığın” ivme kazanma sürecinde yeni bir adım attılar.

Mısır ve Sudanlı yetkililer, Mısır Cumhurbaşkanı Abdül Fettah es-Sisi ve Sudanlı mevkidaşı Ömer el-Beşir’in de katılımıyla, Ekim ayında gerçekleşmesi beklenen Yüksek Başkanlık Komitesi’nde imzalanması planlanan anlaşmalara başlangıç olarak “20’den fazla taslak anlaşma, bir mutabakat zaptı ve bir yürütme programı” hakkında görüşmelerde bulundular.

Ortak Bakanlık Komitesi’nin ele aldığı taslak anlaşmalar arasında ticaret, petrol ve gaz, tarım, sağlık, eğitim, yargı ve hukuk işbirliği, iadesi, turizm” gibi çeşitli alanlarda imzalanacak anlaşmalar yer alıyor.

Komite toplantıları sırasında çeşitli alanlarda bir dizi stratejik proje ele alındı. Bunlardan en önemlisi, yürütme aşamalarına gelinmiş olunan iki ülke arasındaki 300 MW elektrik enerjisi projesi ve hala incelemesi devam eden demiryolu projesidir. Görüşmelerde ayrıca, iki ülke arasındaki Mısır-Sudan Tarımsal Entegrasyon Şirketi, Stratejik Et Projesi ve Nil Vadisi Nehir Turizmi Organizasyonu gibi ortak projelerin konumu da ele alındı.

Taraflar, “iki ülkenin yetkililerini bir araya getiren diğer komitelerin çıktılarını ve konsolosluk, geçişler, sınırlar ve limanlar gibi iki ülke arasındaki ilişkileri desteklemek için atılan olumlu adımları” gözden geçirdiler.

Görüşmelerde ortak öneme sahip çeşitli siyasi meseleler ele alınmakla birlikte, Cumhurbaşkanı el-Beşir’in gözetiminde Güney Sudan’da barışın sağlanmasına yönelik sarf edilen çabalar Mısır tarafından memnuniyetle karşılandı. Bu çabalar, yetkilerin paylaşımı anlaşmasının imzalanmasıyla 5 Ağustos’ta büyük bir başarıya imza attı. Mısır tarafı, bütün imkanları ile bu çabaları destekleyeceğini kaydetti.

Taraflar ayrıca, ister Kızıldeniz’e kıyısı olan devlet arasında gerçekleşen toplantılarda isterse de farklı platformlarda olsun, önemli bir su yolu olan Kızıldeniz konusunda iki ülke arasındaki koordinasyonun önemine dikkat çektiler ve müşterek bir öneme sahip olan bölgesel ve uluslararası meselelerdeki ortak tutumlarını teyit ettiler.

Tarafların ortak tutumları, her seviyedeki ortak çıkarlarını yansıtıyor ve güvenlik, istikrar ve kalkınmanın iki ülke arasında paylaşılan çok önemli meseleler olduğu gerçeğini göz önüne seriyor. Söz konusu uyum ve ortaklık iki ülke liderliğinin vizyonunun ve fikir birliğinin de bir yansımasıdır. Her iki taraf, bu ilişkilerin merkezliği konusundaki ortaklığı, iki ülke arasındaki esas bir öncelik olarak görüyor.

Ortak Bakanlar toplantısından ardından düzenlenen basın toplantısında konuşan Mısır Dışişleri Bakanı Şukri şu ifadeleri kullandı:

“Libya ve bir dizi ülkede karşılaşılan ortak zorluklar çerçevesinde Kahire ve Hartum arasındaki güvenlik ve istihbaratın en üst düzeyde koordine edilmesi, Mısır ve Sudan’ın çıkarlarının birliğini vurguluyor. Burada sürekli vurgulanması gereken ortak bir koordinasyon var. Ayrıca bu ilişkiler kutsal ve stratejik olup bazı hususiyetlere sahip.”
Siyasi istişarelerin yapılacağı bir başka oturumun Mısırlı mevkidaşıyla bir araya geleceğini ifade eden Sudan Dışişleri Bakanı, söz konusu görüşmelerde “terörle mücadele ve sınır kontrolü” meselelerindeki koordinasyona değinildiğini belirtti.

İki ülkenin dışişleri bakanlıkları arasındaki koordinasyon toplantılarının sürekliliğinin önemini vurgulayan Şukri, Siyasi Danışma Komitesi toplantısını yapmak için Hartum’u ziyaret etmeyi dört gözle beklediğini dile getirdi.

Şukri ayrıca, dışişleri bakanları ve istihbarat teşkilatı müdürlerinden oluşan dörtlü komitenin de bir araya geldiğini kaydetti. Komite ilk toplantısını 8 Şubat’ta Kahire’de gerçekleştirmişti.

Nahda barajı hakkındaki müzakerelere değinen Şukri, baraj ile ilgili müzakere sürecinin seri bir şekilde gerçekleştirilmesi ve Addis Ababa’da bir araya gelen üç ülke liderinin “meseleyi tek bir devlet olarak ele almaya” yönelik direktifleri doğrultusunda ortak çıkarların sağlanması çağrısında bulundu.

Bilimsel ve teknik çerçevede daha önceki taahhütler göz önüne alındığında bu başlama noktasının bir anlaşma ile sonuçlanması gerektiğini vurgulayan Şukri, bu anlaşmanın politik imalardan uzak olarak tüm çıkarları adil ve eşit bir şekilde hesaba katması gerektiğini söyledi.

Şukri, Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi’den Abiy’e sözlü bir mesaj iletmek üzere Mısır İstihbarat Teşkilatı Şefi Abbas Kamil ile iki gün önce ziyaret ettiği Addis Ababa’da, “Nahda barajı ile ilgili olarak olumlu bir yönelim ve her türlü şaibeyi ortadan kaldırma arzusu var. Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed Ali buna temas etti” değerlendirmesinde bulunmuştu.