Suriye’deki krize için çözüm çabaları sürüyor

ABD’de düzenlenen BM Genel Kurulu toplantıları kapsamında uluslararası arenanın önde gelen ülkelerinin dışişleri bakanları bir araya geldi. Kanada, Danimarka, Mısır, Fransa, Almanya, İtalya, Ürdün, Hollanda, Norveç, Katar, Suudi Arabistan, İsveç, Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Birleşik Krallık ve ABD’li bakanların gündeminde Suriye vardı. Şark’ul-Avsat’ın toplantının içeriğine dair ulaştığı beyanda “Suriye krizine siyasi bir çözüm ancak BM Güvenlik Konseyi’nin 2254 sayılı kararının tam olarak uygulanmasıyla sağlanabilir” ifadesi yer aldı. Suriye’deki kurtarma ve yeniden yapılanma sürecinin desteklenmesi gerektiği belirtildi. Suriye halkının çoğunluğunun desteklediği etkili bir siyasi geçişin inandırıcı bir siyasi diyalog sürecine bağlı olduğu kaydedildi.

Toplantılar sonrasında yapılan açıklamada çatışmaların önüne geçebilmek için ateşkes girişimlerinin önemine atıfta bulunuldu. Politik bir zeminin hazırlanması gerektiğine dikkat çekildi. Bakanlar, Astana süreci boyunca elde edilen ilerlemeyi; ABD, Ürdün ve Rusya’nın müzakere ettiği güneybatı Suriye için ayrı bir operasyon seçeneğini de gündeme taşıdı. Mısır ile Rusya tarafından kolaylaştırılan Doğu Guta ve Kuzey Humus operasyonunu memnuniyetle karşıladıklarını kaydetti. “İnsani yardımlar tüm Suriye’de hızlı bir şekilde insanlara ulaştırılmalıdır” ifadesi kullanıldı. Bakanlar ayrıca Suriye topraklarının güvenliğine olan bağlılıklarını teyit etti.

Suriye’de operasyonları sürdürme kararlılığı

Bakanlar’ın gündeminde DEAŞ’a yönelik yürütülen operasyonlar da vardı. Terör örgütünün kendine sığınabileceği güvenli bir liman bulamamasının önemine dikkat çekildi. Terör örgütlerinin başta Suriye ve Irak olmak üzere tüm ülkeleri tehdit edebilecek herhangi bir güvenli liman bulamamaları için operasyonları sürmesi gerektiği ifade edildi. Ayrıca Nusra’nın hezimete uğratılmasının gerekliliği vurgulandı. “Mevcut önceliklerimiz, insani yardımların ulaştırılması ve güvenilir bir siyasi sürecin yürütülmesidir” ifadesi kullanıldı.

Washington’dan yapılan açıklamalarda ise İdlip ve Hama’nın kuzeyinde valiliğine düzenlenen hava saldırıları vardı. Duyulan endişe dile getirildi. “Suriye rejimi ve Rus müttefikleri tarafından sağlık tesisleri ve sağlık personelinin yoğun olarak bulunduğu yerlere düzenlenen saldırılar bilindik bir senaryonun tekrarıdır” denildi. Suriye’de çözümün çatışmadan geçmediğini belirten Washington yönetimi “Güvenlik Konseyi’nin 2254 sayılı kararıyla Cenevre Beyannamesi uyarınca, Suriye halkının sahip olduğu ve yönettiği kapsamlı bir süreçle gerginliğin hafifletilmesi taraftarıyız” açıklamasında bulundu.

ABD Dışişleri Bakanlığı ayrıca 697 milyon doların üzerinde ek insani yardım ihtiyacı bulunduğunu söyledi. Mülteci krizinin bölgedeki ülkeler üzerindeki yükünün artmaya devam ettiğine dikkat çekildi.

BM’nin diplomasi hamleleri

Krize çözüm bulmak amacıyla görüşmeler gerçekleştiren BM yetkilileri son olarak Velid Muallim ile biraraya geldi. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Genel Kurul’un oturum arasında görüştüğü Suriye Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Muallim ile krize ilişkin bir görüşme gerçekleştirdi.

Toplantının ardından yayınlanan bildiride Guterres’in BM Güvenlik Konseyi’nin 2254 sayılı kararı ve Cenevre Beyannamesi uyarınca silahlı çatışmaya siyasi bir çözüm bulmanın önemini vurguladığı belirtildi. Guterres’in Muallim’e Suriyelilere insani yardımın ulaştırılmasının önemini aktardığı Suriyeli sivillerin alıkonulması ve korunması konularında da taleplerini ilettiği kaydedildi.