Taliban, Molla Abdulgani Birader’in salıverildiği haberlerini yalanladı

Pakistan ve ABD kuvvetlerinin ortak operasyonuyla 2011 yılında Karaçi’de tutuklanana dek Taliban’ın 2 numaralı ismi olarak bilinen Molla Abdulgani Birader’in Pakistan makamları tarafından salıverildiğine ilişkin haberlere yalanlama geldi.

İsminin açıklanmasını istemeyen bir Taliban yetkilisi, ABD`nin Afganistan Özel Temsilcisi Zalmay Halilzade’nin Pakistan yetkililerinden Molla Abdulgani Birader’in serbest bırakılması yönündeki talebinin doğru olmadığını ve Molla Birader’in nerede olduğu açıklanmadan Pakistan makamları tarafından hala tutuklu olduğunu söyledi. Taliban’ın Pakistan makamlarına liderlerinin birçoğunu serbest bırakmaları için birkaç yıl boyunca teklifte bulunduğunu kaydeden yetkili, Pakistan yetkililerinin hareketin taleplerini reddettiğini belirtti.

Molla Birader serbest bırakıldı mı?

Son iki gün boyunca basında çıkan haberler göre, Zalmay Halilzade, Afgan hükümeti ile Taliban arasında barış sürecinin başlatılmasına yardımcı olması için Pakistan makamlarından Molla Birader’i serbest bırakmalarını istedi ve bunun üzerine Pakistan makamları Molla Birader’i Karaçi kentinde gözaltında tutulduğu yerden serbest bıraktı. Böylece bir dizi Pakistan kentinde ve Afganistan’ın içinde bulunan Taliban liderleri ile temaslar kurulmaya başladı.

Molla Birader, ABD’nin Afganistan’a yaptığı bir baskın sırasında Molla Osmani’nin öldürülmesinden bu yana, Taliban örgütünün kurucu lideri Molla Muhammed Ömer’in birinci yardımcısıydı ve hareketin Afganistan içindeki ve dışındaki faaliyetlerini yürütmekten sorumluydu.

Molla birader, resmi olarak yayınlanan haberlere göre, Pakistan makamlarının haberi olmaksızın birtakım şahsiyetlerle görüşmek üzere Pakistan’ın Karaçi kentine geldi. ABD istihbaratı, Molla Birader’in bulunduğu yeri öğrendikten sonra bölgeyi kuşatarak Pakistan yetkililerinden onu doğrudan tutuklamalarını ya da ABD özel kuvvetlerinin onu tutuklamasına ve Pakistan dışındaki bir yere nakletmelerine izin vermelerini istedi. O zamanlar Brüksel’deki NATO karargahında bulunan eski Pakistan ordusu komutanlarından Genelkurmay Başkanı Eşfak Kayani Pakistan özel kuvvetlerine ve Pakistan istihbarat ajanlarına Molla Birader’i tutuklayıp sorguya çekmeleri, ancak ABD yetkililerine teslim edilmemesi talimatı verdi. Ancak Taliban ve Pakistan kaynaklarının aktardığına göre, Molla Birader, ABD’li ve Pakistanlı yetkililer tarafından sürekli bir şekilde sorguya çekildi.

Taliban liderleri için özel talimat

Taliban Askeri Komitesi Başkanı ve Molla Muhammed Ömer’in İkinci Yardımcısı Molla Ahter Mansur, Molla Birader’in tutuklanmasından hemen sonra, farklı yerlerde bulunan Taliban liderlerinin Afganistan içlerine nakledilmeleri hususunda talimat verdi. Ayrıca aralarından birçoğunun Afganistan’daki ABD kuvvetleri tarafından ele geçirilmelerini ve hareketin saflarının bölünmesini önlemek için tüm iletişim numaralarının değiştirilmesini emretti.

Pakistan makamları, Molla Muhammed Ömer’in ölümünün duyurulmasından bir ay sonra 2015’te Molla Birader’i serbest bıraktı ve Afgan hükümeti ile Taliban arasında, ilk oturumu İslamabad yakınlarındaki Meri şehrindeki bir tatil beldesinde gerçekleştirilen ve dört arabulucu tarafından yürütülen müzakereler durduruldu.

Eski Afganistan Devlet Başkanı Hamid Karzai, Molla Birader’in tutuklanmasından hemen sonra, Pakistan makamlarından onu serbest bırakmalarını ve Afgan hükümetine teslim etmelerini talep etmişti. Molla Birader ile akrabalık ilişkisi bulunan Hamid Karzai, ABD’nin Afganistan’ı işgali ve Taliban hükümetinin çöküşü öncesinde, ABD güçleri tarafından Uruzgan eyaletinde gerçekleştirilen Taliban kuşatmasından kaçması için Birader’e yardım etmişti. Ancak Pakistan makamları, Karzai’nin Molla Birader’in Karaçi kentinde gözaltında tutulması talebini reddetti.

Karaçi şehrine nakledildi

Molla Birader, 2015 yılında Pakistan yetkililerinin gözetimi altına Peşaver şehrine nakledildi ve bir dizi Afgan alimi ve Taliban’ın eski liderleriyle iletişim kurmaya başladı. Pakistan, Molla Birader’in Taliban ya da ABD ve Afgan istihbaratı tarafından tasfiye edilmesinden endişe duyduğu için onu Karaçi şehrine nakletti. Molla Birader, daha sonra Ekim 2015’te tutuklanmasından bu yana meçhul bir yere nakledildi.

Taliban yetkilisinin aktardığına göre, Taliban, Molla Birader’in serbest bırakılmasının hareketin liderliğindeki pozisyonuna geri dönüşü anlamına gelmediğini açıkladı.

Taliban’ın Pakistan makamlarından talep ettiği ilk şey Molla Birader’in serbest bırakılmasıdır. Fakat bununla birlikte Taliban, Molla Birader’in serbest bırakılmasının ardından hareketin liderliğinde bir pozisyona getirilmesine yönelik herhangi bir talebi kabul etmeyeceğini belirtti. Şarku’l Avsat’a konuşan Taliban yetkilisi, hala düzinelerce Taliban liderinin Pakistan’da gözaltında tutulduğunu kaydetti.

Eski Taliban Savunma Bakanı Molla Ubeydullah, Pakistan hapishanelerinde işkence altında vefat etti. Aynı şekilde Peşaver kentinde tutuklanan Taliban’ın eski basın yetkilisi Muhammed Yasir’in tutuklanmasının ardından geçen iki yıldan uzun bir süre boyunca ailesi ile irtibatı kesildi. Sonrasında Muhammed Yasir’in özel eşyaları ailesine teslim edildi ve her zamanki gibi onu ziyaret etmeleri yasaklandı. Bu olaydan sonra aile, Muhammed Yasir’in hapishane de öldüğünü anladı.