Trump, Putin ile ikinci zirveyi erteledi

ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında Helsinki’de gerçekleşen zirveye dair tartışmalar sürüyor. Trump’tan yapılan son açıklamalar yeni bir zirve düzenlenmesi kararından vazgeçtiği yönünde. Dışişleri Bakanı Mike Pompeo da Rusya’ya yönelik yaptırımların süreceğini bildirdi.

Trump ile Putin arasında 11 Temmuz’da düzenlenen zirvede konuşulanlara dair detayların halen paylaşılmamasına yönelik endişe ABD’de artarken Washington yönetimi ise yeni tedbirler almaya başladı. Dışişleri Bakanı Pompeo, Trump’ın Putin’i Beyaz Saray’a davet etmesine ilişkin eleştirilere karşı ABD Kongresi’nde verdiği ifadede görüşmenin Rusya tarafından 2016 yılındaki ABD seçimlerine müdahale edildiğine dair sürdürülen davanın tamamlanmasına kadar ertelendiğini söyledi.

Pompeo, Kongre’de yaptığı konuşmada eleştirilere karşı Trump’ın Kremlin’e yönelik kararlılığını göstermek için agresif bir tutum takındığını söyledi. 3 saat boyunca senatörlerin sorularını cevaplayan Pompeo, Kongre’deki Cumhuriyetçi ve Demokrat senatörlerin Rusya’nın 2016 seçimlere müdahale etmesi nedeniyle belirlediği yaptırımlara destek vereceğini ve 2020 yılındaki seçimlere yeni bir müdahale olmaması için gerekli tüm önlemleri alacağını garanti etti.

“Ruslara, demokratik sürece yaptığınız müdahalenin bedelini ödeyeceksiniz” denildiğini aktaran Pompeo, Helsinki zirvesinde ne olduğuna dair sorulara ise cevap vermeyerek sessiz kalmayı tercih etti.

Pompeo, ABD’nin resmi tavrının “Rusya’nın Kırım’ı ilhak etmesini reddetme” şeklinde olduğunu sözlerine ekledi.

Trump’ın NATO’nun ortak savunma ilkesine aykırı davrandığına dair eleştirileri de yanıtlayan Pompeo, “NATO, ABD ulusal güvenliğinin temel direklerinden biri olmaya devam edecek. Zayıflık düşmanlarımızı bir araya getirir ancak birlik bizi korur” dedi.

ABD’nin Kuzey Kore stratejisi

Bakan Pompeo, Kongre’deki konuşmasında Kuzey Kore konusunda da kararlı mesajlar verdi. ABD hükümetinin Kuzey Kore ile nükleer programına dair yaptığı müzakerelerin sonuçsuz devam etmesine izin vermeyeceğini belirterek Trump’ın Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile Singapur’da gerçekleştirdiği zirvenin başarısızlığına ilişkin endişeleri gidermeye çalıştı.

Kuzey Kore’nin nükleer faaliyetlerini sürdürdüğünü ve ABD ulusal güvenline karşı en büyük tehdit olduğunu bildiklerini söyleyen Pompeo şu ifadeleri kullandı:

“Şu anda bir sabır diplomasisi yürütüyoruz. Ancak bu durumun sonsuza kadar sürmesine izin vermeyeceğiz. Kuzey Kore tarafı, nükleer silahları izole etme ilkemizi tamamen anlıyor ve nükleer programlarını sonlandırmayı kabul etti.”

Pompeo’nun Kongre’deki konuşması senatörlerin tamamını tatmin etmedi. Bazı senatörler Helsinki’de neler yaşandığını öğrenme konusunda ısrarcıydı. Demokrat kanadın önde gelen senatörlerinden Robert Menendez, Pompeo’ya hitaben “Helsinki’de neler yaşandığını bilmemizin adaletsizlik olacağını düşünmüyorum. Trump, Putin’e yaptırımları askıya almaya dair bir söz verdi mi?” diye sordu.

Zirveye ilişkin ısrarla soru sorulmasına öfkelenen Pompeo, Menendez’e, “Görevinizi yapmanız için bu bilgiye ihtiyacınız yok. Ne yapmanız gerektiğinizi bugün size söyleyeceğim” diye cevap verdi.

Pompeo, iki lider arasında Helsinki’de gerçekleşen zirvede gizli bir anlaşma yapıldığına ya da gizli vaatler yapıldığına dair herhangi bir işaret vermedi. ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yayınlanan açıklamada Helsinki zirvesinden üç mütevazı teklif çıktığı belirtildi. Söz konusu tekliflerin iş adamlarından oluşan ortak bir çalışma grubunun kurulması, Rus ve Amerikan siyaset uzmanları, diplomatlar ve subayların katılacağı ortak bir komite kurulması ve her iki liderin müsteşarlarının diyaloga devam etmesi” olduğu kaydedildi.

Kongre’de yapılan oturumda Cumhuriyetçi kanattan da Trump’a sert eleştiriler vardı. Senatör Bob Corker, Trump’ın Helsinki zirvesinde “Ezik ve farklı bir tutum sergileyerek ABD halkına ve müttefiklerine yeterli güveni veremediğini” vurguladı.