Trump ve Merkel, İran’ın nükleer silah edinmemesi konusunda kararlı

ABD Başkanı Donald Trump ve Almanya Başbakanı Angela Merkel, 27 Nisan günü İran nükleer anlaşmasına yakın olduklarını ifade etti. İki lider, İran’ın Ortadoğu’yu istikrarsızlaştırma, terörü destekleme faaliyetleri ve gelecek yıllarda nükleer programına geri dönme ihtimaline değinmedi.

İki lider, İran rejiminin nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini belirtti, ancak İran’a yaptırımların ertelenmesi için son tarih olan 12 Mayıs’ta anlaşmaya nasıl yaklaşacaklarına dair herhangi bir açıklamada bulunmadı.

“Nükleer anlaşma İran’ı önlemek için yeterli değil”

Trump, bu hafta başlarında Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile bir araya gelmiş, İran ile yapılan nükleer anlaşmayı görüşmüştü. Bu bağlamda Macron, Tahran ile ABD’nin endişelerini giderecek ‘yeni bir anlaşma’ imzalama önerisinde bulunmuştu. Beyaz Saray’da ABD Başkanı Trump ile ortak bir basın toplantısı düzenleyen Merkel, nükleer anlaşmanın İran’ı önlemek için yeterli olmadığını ifade etti.

Angela Merkel yaptığı açıklamada, “İran nükleer anlaşmasını, özellikle bu konuda İran’ın faaliyetlerini yavaşlatan ilk adım olarak görüyoruz. Ancak Alman bakış açısından, İran’ın hırslarını önlemek için yeterli olmadığı kanaatindeyiz” ifadelerini kullandı.

Trump:Merkel ile İran’ın radikal davranışlarıyla mücadelede mutabıkız

ABD Başkanı ise Merkel ile “İran’ın Suriye’deki radikal davranışlarıyla mücadele” konusunda mutabık kaldıklarını belirtti. İran’ın nükleer silaha sahip olmasını engelleme yollarının da ele alındığını söyleyen Trump, nükleer anlaşmanın yeterli olmadığını ve Tahran’ın nükleer silaha sahip olamayacağını vurguladı. Donald Trump, İran rejimini bölgede kaosun yayılması dolayısıyla suçladı.

ABD Başkanı Trump, dün akşam düzenlenen ortak basın açıklamasında, “İran’daki durum, kaos, bu rejimin yürüttüğü kan dökme faaliyetleri, İran rejiminin nükleer açıdan silahsızlandırılması ve balistik füze denemelerini nasıl değerlendireceğimizi görüştük. Aynı şekilde İran rejiminin Ortadoğu’da terörü destekleme faaliyetlerini ele aldık. İran’ın Suriye’deki DEAŞ ile mücadele başarılarından fayda sağlamasını istemiyoruz” şeklinde konuştu.

Merkel: İran’ın hırsları kuşatılmalı

Merkel ise konuşması sırasında, “İran’ın nükleer silah elde etme girişimlerini masaya yatırdık. Nükleer anlaşmanın yeterli olmadığı ve İran hırslarının kuşatılması gerektiği konusunda hemfikiriz. İran’ın hem Lübnan hem de Suriye’de nüfuzunu yaymak istediği açık. İran’ın nüfuzunu kontrol altına aldığımızdan emin olmak zorundayız. Suriye’de kan dökülmesini sonlandırmamız ve siyasi bir çözüme ulaşmamız gerekiyor” dedi. Merkel ayrıca, nükleer anlaşmanın İran’ın faaliyetlerini yavaşlatmak için bir adım olduğunu da vurguladı.

Anlaşma, sorunları çözmek için bir adım

Merkel, Donald Trump ile nükleer anlaşmaya ilişkin görüşmesinin ayrıntılarına dair gazetecilerin sorularını da yanıtladı. Bu bağlamda Almanya Başbakanı, “Durumu açıkladım. Anlaşmanın tüm sorunları çözmediği kanaatindeyim. Ancak anlaşma, bunları gerçekleştirmek adına bir adımdır. Bir çözüme ulaşmak için İngiltere, Fransa ve ABD ile birlikte çalışacağız” dedi.

Trump: Adil bir ticaret ilişkisine sahip olmalıyız

ABD- Almanya görüşmesi, ticarete ve Almanya’nın savunma harcamalarının gayri safi milli hasıladan (GSMH) daha üste çıkarma çabaları üzerinde de yoğunlaştı. ABD Başkanı Trump, ABD’nin Almanya ile ticari açığının yüksek olmasından şikayet ederek, “Adil bir ticaret ilişkilerine sahip olmamız gerekiyor. Avrupa için 151 milyar dolarlık ticaret açığımız var. Dünya Ticaret Örgütü (WTO), ABD ile iyi bir anlaşma yapmadı. Ticari alanda adalet sağlamak zorundayız” dedi. Donald Trump ayrıca, ülkesinin Avrupa’yı korumak için NATO’nun bütçesine verdiği ‘yüksek maliyet’e de atıfta bulundu. Öyle ki yaptığı açıklamada ABD Başkanı, “Bunu daha adil bir hale getireceğiz. Almanya’yı ya da Avrupa’yı değil, bunu yapmama izin veren başkanları suçluyorum” dedi.

Almanya askeri harcamalarını GSMH’nın üstüne çıkaracak

Almanya Başbakanı da 2019 yılında ülkesinin askeri harcamalarını GSMH’nın yüzde 1,3 oranında üzerine çıkartmayı taahhüt ederken, “Henüz hedefe ulaşamadık. Ancak bunun için hala yoldayız. ABD ile yakın bağlarımız var. WTO standartlarına uygun serbest ticaret istiyoruz. Örgütün, yıllardır uluslararası anlaşmalara ulaşmayı başaramadığının farkındayız, bu nedenle ikili anlaşmalar yapıldı. Ancak Başkan Trump ticaret açığından memnun değil. Bu noktada, ‘ABD pazarına ihraç edilen yüz binlerce Alman arabası ABD’liler için iş fırsatı sağlıyor’ diyebiliriz” dedi.

ABD elçiliğini Kudüs’e taşımayı gerçekleştireceğim

Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump, Almanya Başbakanı Angela Merkel’in ziyaretinden duyduğu memnuniyeti dile getirirken, ilişkilerin önemli ölçüde geliştiğini, bu durumun geçmişin ve eski ABD yönetimlerinin hatalarını nasıl giderebileceklerini gösterdiğini belirtti. Trump, düzenlenen ortak basın açıklamasında, 3 hafta sonra ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği’nin açılış törenine katılma fırsatını değerlendirdiğini belirtti. ABD Büyükelçiliğini inşa etmek için önerilen miktarın bir milyar dolar olduğunu söyleyen Donald Trump, önceki ABD Başkanlarının büyükelçiliği Kudüs’e taşımayı başaramadığını ancak kendisinin bunu gerçekleştirdiğini ifade etti.

“Kuzey Kore’nin nükleer silahsızlandırılması hususunda uyanık olmalıyız”

Diğer taraftan gazeteciler, Kore Yarımadası’nın nükleer güçlenmesi konulu müzakereler ve Kuzey- Güney Kore liderlerinin buluşması konusunda da sorular yöneltirken, ABD Başkanı da söz konusu iki ülkenin liderlerini tebrik etti. Trump, “Hem kıta hem de dünya için istikrarlı bir gelecek arayışındayız. Bunu başarmak için önceki ABD yönetimlerinin hatalarını tekrarlamayacağız” dedi. Donald Trump, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile doğrudan görüşüp görüşmediğini açıklamaktan da kaçındı. İki taraf arasındaki görüşmelerin, ABD’nin Kuzey Kore ile gerçekleştireceği zirve için bir mekanın belirlenmesi konusunu da ele aldığını söyleyen Trump, “İlişkiler önceki aylara nazaran değişti ve zirveye dair iki yer üzerinde görüşüyoruz” ifadelerini kullandı. Aynı şekilde Angela Merkel de Trump’ın Kuzey Kore’ye yönelik yaptırımlarından övgüyle söz ederken, bu yaptırımların Kuzey Kore lideri ile görüşme yolunu açtığını belirtti. Merkel ayrıca, “Kuzey Kore’nin nükleer silahsızlandırılması hususunda uyanık olmak zorundayız” dedi.

Öte yandan Beyaz Saray, dün akşam ABD’li ve Alman yetkililerin yanı sıra çok sayıda gazeteciyle doldu. Zira ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence, Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, Beyaz Saray Sözcüsü Sarah Sanders ve geçtiğimiz Perşembe günü Senato tarafından atanan ABD’nin yeni Berlin Büyükelçisi Richard Grenell de Beyaz Saray’daki yetkililer arasında yer aldı.

Almanya Başbakanı Angela Merkel’in söz konusu ziyareti, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un bu hafta başlarındaki üç günlük uluslararası ziyareti ardından gerçekleşti.

Trump: Konuşulacak çok şey ancak az bir zamanımız var

Trump toplantı öncesinde, “Bugün Almanya Başbakanı Angela Merkel ile görüşeceğiz. Konuşulacak çok şey, ancak az bir zamanımız var” diyerek toplantının iki ülke açısından da iyi olacağını ifade etmişti. Bir Beyaz Saray yetkilisi de Almanya’yı ABD’nin en yakın ortaklarından biri olarak nitelendirdi. Yetkili, gazetecilere yaptığı açıklamada “Washington, Başbakan Merkel’in yeni hükümeti ile çalışmaya hazır” ifadelerini kullandı.

Trump ve Merkel’in görüşmelerine de yansıyan ticaret konusu, ABD Başkanının ‘Mayıs ayı başlarında yürürlüğe girecek olan Avrupa çelik ve alüminyum ürünlerine yönelik ABD gümrük vergisi’ ilanı sonrasındaki en öncelikli konuydu.

Aynı şekilde Alman yetkililer, Merkel’in geniş bir gümrük muafiyeti paketini müzakere etmeye çalışacağına dikkati çekti. Bu kapsamda bir Beyaz Saray yetkilisi, Washington’un Almanya ile ticaret açığı konusunda endişeli olduğunu ve bu açığın, küresel ekonomik istikrar açısından risk oluşturduğunu söyledi. Yetkili dün ortak basın açıklaması öncesinde gazetecilere; “Trump yönetimi, rekabeti hızlandırmak için ticaret engellerini kaldırmak istiyor. Berlin ile adil olmayan ticaret uygulamaları üzerinde çalışmak istiyoruz, çünkü ekonomilerimizi etkiliyorlar” ifadelerini kullandı.