Trump’tan yeni İsrail-Filistin formülü: Doğu Kudüs-Batı Kudüs!

ABD Başkanı Donald Trump, İsrail-Filistin ihtilafının çözümü için hazırlanan Yüzyılın Anlaşması’nda değişiklikler yapılmasına karar verdi. Bu karara göre Kudüs’ün batısı İsrail’in, doğusu ise Filistin’in başkenti olacak. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun ise bu kararı önlemek ve Kudüs’ün ‘sadece İsrail’in başkenti’ olması için bir baskı savaşı başlatacağı iddia edildi.

Tel Aviv’deki siyasi kaynaklar dün yaptığı açıklamada, Netanyahu’nun bu değişiminden korktuğunu ifade ederek, Trump yönetiminin Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ı müzakere masasına oturması için çaba göstermesini prensip olarak reddettiğini belirtti.

İsrailli üst düzey yetkili, İsrail’in sadece Kudüs’ün Filistin devletinin gelecekte başkenti olmasından değil, aynı zamanda Filistin’i memnun etme ilkesinden de endişe duyduğunu belirtti. Kaynak, “Trump’ın bir anlaşmaya varmak istediğini biliyoruz. Trump oldukça kararlı ve İsrail-Filistin anlaşmazlıklarına dair çözümün, ABD’lilere göre çözülmesinin kolay olduğu konusunda ikna oldu. Tahminlerimize göre kongre ara seçimlerinde cumhuriyetçi partinin az oy alması durumunda, Trump başkanlık seçimlerinde dış politikada büyük başarı sağlamış olmak için Filistin-İsrail anlaşmazlıklarının çözümüne yönelik çabalarını artırabilir. Eğer gücü artarsa, taraflara çözüm bulma konusunda daha büyük hakkı olduğunu düşünecek. Bu nedenle çözüme ulaşma konusunda oldukça kararlı. Fakat sorun şu ki, zor çözümler uygulayabilir ve Abbas’ı kışkırtmaya çalışabilir” diye konuştu.

İsrailli üst düzey yetkililer, Trump yönetiminin Yüzyılın Anlaşması’nı 3 ilkeye dayandırdığını söyledi. Yetkililere göre bu ilkeler, müzakere masasına gelen herkesin bir şeyden vazgeçmesi gerektiği, tek taraflı imtiyazların olmadığı ve müzakere masasından ayrılanların bedel ödemek zorunda olduğu, önerilen planın reddedilmesi durumunda bir sonraki planın daha zorlu olması ihtimalini göz önünde bulundurmasıdır.

Netanyahu için durum ne olur?

Yediot Aharonot Gazetesi dün yayınladığı haberde Yüzyılın Anlaşması’ndaki Kudüs konusunun erken seçimlerin planlanması halinde Netanyahu için işleri karmaşık hale getireceğini belirtti. Netanyahu’nun Kudüs ile ilgili bendi, sağcı İsraillilerde güçlü bir muhalefet oluşturmak ve koalisyondaki işleri karmaşık hale getirmek için koz olarak kullanmasını beklediklerini ifade etti.

Buna rağmen gazete, Netanyahu liderliğindeki aşırı sağcı hükümet politikasının ABD yönetimindeki çok sayıda kişi tarafından desteklendiğini ve bunun politikasını büyük ölçüde etkilediğini belirtti. Gazeteye göre ABD’nin İsrail Büyükelçisi David Friedman liderliğindeki bu destekçiler, Filistinlilerin Kudüs ile ilgili herhangi bir taahhütte bulunmaması için çalışacak.