Tunus’taki Libya görüşmelerinde otoritenin yapısı ve yetkileri tartışıldı

Tunus’un ev sahipliği yaptığı iki Libya siyasi diyalog komitesinin katıldığı oturumların ikinci gününde, Libyalı tarafların arasındaki siyasi uzlaşı şartları üzerine tartışılan değişiklikler kapsamında, yürütme otoritesinin yapısı ve yetkileri tartışıldı.

Libyalı taraflar arasındaki diyalog turları, mümkün olduğunca çok sayıda Libya siyasi liderinin dinlenebilmesi için pazartesi gününe kadar devam edecek.

Diyalog oturumlarının ikinci gününe girildi

Libya’daki Birleşmiş Milletler Misyonu himayesinde 2015 yılında Fas’ın Skhirat şehrinde, Libyalı gruplar arasında imzalanan siyasi anlaşmasında değişiklikler yapılması amacıyla Tunus’un başkentinde bir araya gelen özellikle Libyalı kabile liderleri Libya parlamentosu ve Danıştay temsilcilerini bir araya getiren diyalog oturumları ikinci gününe girdi.

BM Tunus Genel Merkezinde sabah saatlerinde başlayan toplantıların ilk gününde, iki diyalog komitesi arasındaki çalışma sistemi üzerinde anlaşmaya varıldı. Toplantı sonunda, diyalogun bir sonraki oturumunun planlanması, her delegasyonun genişleyen Libya Diyaloğu Komitesi heyeti ile görüşmesinin sağlanması için akşamları bir danışma toplantısı düzenlenmesine karar verildi.

Toplantılar basına kapalı yapılacak

Libyalı güvenilir kaynaklardan alınan bilgiye göre, dünkü toplantılarda, önümüzdeki günlerde yapılacak oturumlarda, yalnızca diyalog komitelerini temsil eden siyasi liderlerin basına kapalı olarak bir araya gelmeleri kararlaştırıldı. Yapılacak toplantıların ardından ise akşamları, gerek Libya komiteleri temsilcileri ile gerek BM Libya Özel Temsilcisi Gassan Selame ile kısa görüşmeler yapılacak. Bununla birlikte, dün yapılan diyalog toplantılarında beklendiği gibi, Libya Ulusal Ordusu Komutanı General Halife Hafter’ in 8. maddede belirtilen yetkilerinin geri alınması ile ilgili herhangi bir şey yapılmadığı belirtildi.

Seçim mekanizmalarını konuştular

Öte yandan, Temsilciler Meclisi Diyalog Komitesi üyesi Sultane el-Mismari, Tunus’ta faaliyet gösteren ve Skhirat Anlaşması değişiklikleriyle görevli komitenin, dünkü oturumda Başkanlık Konseyi tarafından temsil edilen yürütme gücü konuları ile aday isimleri seçimi ve seçim mekanizmalarını tartıştığını ifade etti. El-Mismari, Temsilciler Meclisi internet sitesinden yayınladığı açıklamasında, dün akşam yapılan toplantılarda anlaşmanın 8. maddesinin tartışılmadığı aksine daha yüksek bir uzlaşı önemine sahip konulara odaklanıldığı belirtti.

Libya Temsilciler Meclisi Diyalog Komisyonu Başkanı Abdusselam Nasiye yaptığı basın açıklamasında, Tunus’ta yapılan diyalog oturumlarının görevinin zor ve çetin olduğunu bu yüzden güçlü ve özel bir başkana ihtiyaç duyduğunu söyledi. Libya devletinin yeniden inşasının dört temel üzerinde olması gerektiğini vurgulayan Nasiye, bu temellerin; güçlü hükümet yapıları oluşturulması ile sorunlar ve krizleri çözebilmesinin yanısıra, ülkeyi tümüyle kontrol edebilecek bir ulusal ordu ve güvenlik kurumu kurabilmesi, barış yoluyla sivil devlet projesine dayanan kapsamlı bir siyasi uzlaşı sağlaması ve dördüncü olarak da iktidar için rekabet edebilecek yeni bir Libya anayasası oluşturulması olduğunu ifade etti.

Hafter’e siyasi sürece dahil çağrısı

Öte yandan, Halife Hafter, bazı İtalyan siyasiler ve güvenlik yetkilileri ile yaptığı bir dizi görüşmenin ardından dün İtalya ziyaretini tamamladı. Ziyarette İtalya tarafı Halife Hafter’i BM destekli uzlaşı hükümetine karşı askeri harekatları durdurması ve eğer ülke yönetiminde yer almak istiyorsa bunu siyasi arenada yapmaya davet etti. Libya Ulusal Ordusu Komutanı Halife Hafter’in, Roma’ya yaptığı ziyarette İtalya Savunma Bakanı Roberta Pinotti, İçişleri Bakanı Marco Minniti ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Claudio Graziano ile bir araya geldi. İtalya hükümeti Hafter’e “Libya’ya liderlik yapmak istiyorsa kendisini siyasi sürece dahil etmesi gerektiği” ifade edildi.

Libya’daki herkes siyasi müzakereleri desteklemeli

İtalyan ‘La Repubblica’ gazetesinin haberine göre, İtalya Savunma Bakanı Pinotti konuşmasında, BM’nin Özel Temsilcisi Gassan Selame liderliğindeki müzakere sürecinin yeni başlamış olduğunu ve bunu desteklediklerini vurgulayarak, “Libya’daki herkes siyasi müzakereleri desteklemeli ve bunu silah kullanmadan yapmalıdır” şeklinde Hafter’e seslendiği belirtti.

İsmini vermek istemeyen Başkanlık Meclisi üyelerinden biri Şarku’l-Avsat’a yaptığı açıklamada, İtalya tarafı Libya’daki çıkarlarını korumak ve bu nedenle silah kullanımından uzak tutmaya çalışarak ülkenin istikrarının sürmesini istiyor. Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) Başkanlık Konseyi (BK) Başkanı Fayiz es-Serrac, pek çok kez Halife Hafter’i kanunlara saygı göstermeye çağırmış olsa da Hafter askeri yöntemleri tercih etti. Ve bu durum ülkeyi bir kaosa sokacağını ifade etti.

Hafter siyasi sürece girerse silahlı çatışma önlenir

Libyalı siyasi analisti Fevzi el-Haddad, Libya Ulusal Ordu Komutanı Hafter’in uluslararası ilgi odağı haline geldiğini ve bununda petrol kuyularını kontrol ettiği gerçeğine ve ordunun Libya’nın yüzde 90’ını elinde bulundurmasının yanı sıra birçok şehri El-Kaide ve DEAŞ’tan kurtarmayı başarmış olmasına bağlı olduğunu düşünüyor. Fevzi el-Haddad, Hafter’in Libya krizinde vazgeçilmez önemli bir figür haline geldiğini ve siyasi sürece girmesinin gerginliği ve silahlı çatışmayı önleyeceğini belirtiyor.

Libyalı bir yetkili, Hafter’in gelecekteki herhangi bir başkanlık seçiminde aday olup olmayacağının halkın iradesine bağlı olduğunu ve Hafter’in rolünün artık ülkedeki çeşitli terörist gruplara karşı savaşan bir ordu komutanı olmakla sınırlı olduğunu ifade etti.

Hafter’in İtalya ziyareti gerginliği düşürdü

Hafter’in Roma’ya yaptığı ziyaret iki ülke arasında 3 Ağutos’ta İtalya’ya ait bir geminin Libya karasularını ihlal etmesi ve Libya’nın sert uyarsının ardından tırmanan gerginliğin düşmesini sağladı.