Tunus’un ilk kadın belediye başkanına ‘nispi çoğunluk’ engeli

Tunus’ta yerel seçimlerde Nahda Hareketinin adayı olan Suad Abdurrahim, başkent Tunus’un belediye başkanı oldu. Ancak Tunus’un ilk kadın belediye başkanının yükselişi, belediye seçimlerinde kazanan listeler arasında bir fikir birliği sağlanmadan mümkün olmayacak.

Seçim Komisyonu tarafından geçtiğimiz Çarşamba gecesi açıklanan resmi sonuçlara göre İslami Nahda Hareketi, Tunus’un 1. merkezinde 60 sandalyeden 21’ni elde etmeyi başardı. Laik Nida Tunus Hareketi ise 2. merkezde 17 sandalye kazanırken geriye kalan sandalye sayısı ise bağımsız adaylar ve diğer rakip partiler arasında dağıldı.

Başkent Tunus’un belediye başkanlığı rekabeti geçtiğimiz Pazar günü gerçekleştirilen seçimlerin ön sonuçları açıklanmadan önce alevlendi. Nahda tarafından elde edilen nispi çoğunluk, aday gösterdiği Suad Abdurrahim’in belediye meclisi başkanlığına yükselmesi için yeterli değil. Belediye meclis başkanlığı üyelerin oylamasına bağlı. Bu nedenle Abdurrahim’in meclisin içerisinde oylamalar ve ittifaklar yoluyla çoğunluğu elde etmesi gerekecek. Nahda Hareketi ise 53 yaşındaki Abrurrahim’in Tunus’un ilk kadın belediye başkanı olma onuruna sahip olmasını umuyor.

“İlk ‘Tunus Şeyhi’ unvanını alan kadın olmak istiyorum”

Alman haber ajansı DPA, Abdurrahim’in ‘Tunus Şeyhi’ unvanı verilen ilk kadın olma onurunu elde etmeyi diliyorum” dediğini aktardı. Bu da ancak belediye başkanı seçmek için mecliste düzenlenecek olan seçimlerden sonra mümkün olabilecek.

Nahda Hareketi’nin siyasi büro üyesi olan Suad Abdurrahim, bir radyo istasyonuna geçtiğimiz Salı günü yaptığı açıklamalarda, “Halk bir kadın seçti. Nahda ve Nida Tunus arasındaki uzlaşıların halkın iradesi dışında olmayacağını ümit ediyorum” şeklinde konuştu.

Nida Tunus Hareketi Kemal İdir’i aday gösterdi

Tunus Şeyhi, şehrin 19. yüzyılın ortalarında kuruluşundan bu yana belediye başkanlarına verilen unvan. Kendisini kadın hakları savunucusu olarak tanıtan Nida Tunus Hareketi, Tunus Şeyhi unvanı kazanması için listesinde Kemal İdir’i aday gösterdi.

Tunus Üniversitesi’nde Eczacılık eğitimi veren 66 yaşındaki Kemal İdir, Tunus’un en önemli kulüplerinden biri olan Üniversite Afrika Kulübü başkanıydı. Ayrıca Dünya Bankası’nın uluslararası uzmanı olan İdir, eski bir hentbolcu. Daha önce de Tunus’un başkentindeki el-Manza bölgesinin belediye başkanlığını yaptı.

Nida Tunus partisinden aralarında, ‘çünkü İslami bir geleneğe sahibiz’ diyerek kadının belediye başkanı olamayacağını söyleyen Fuad Buslame’nin de bulunduğu bir dizi yetkilisi Suad Abdurrahim’in belediye başkanı olmasını istemediklerini ifade etti. Konu hakkında geçtiğimiz Çarşamba günü açıklama yapan Nida Tunus partisi, “Buslame’nin söyledikleri sadece kendisini bağlar, partiyi temsil etmez” ifadelerini kullanıldı.

Nahda ve Nida Tunus 2014’ten beri iktidarda müttefik

Her iki parti 2014’ten beri hükümet koalisyonunda ortak olmasına rağmen ülkenin en eski belediyesinin temsil etme yarışı içerisinde bulunuyorlar.
7 bin 212 belediye danışmanına önümüzdeki Temmuz ayna kadar 350 belediye başkanı seçmeleri için süre tanındı. Parti başkanları anlaşmazlıkları çözmeye çalışarak 2014 seçimlerinden bu yana Nahda ve Nida Tunus partileri arasındaki uzlaşı ve ittifakı sürdürecekler.

Gençlerin çoğu oy kullanmadı

Parlamentoda sandalye kazanan vekillerden 3’te birinin yaşı 35’i geçmiyor. Kadınlar, toplam kazananların sayısının yüzde 47,7’sini oluştururken belediye seçimlerinde, özellikle de genç seçmenlerin çoğunluğu oy kullanmadı. Yüksek seçim komisyonundan yapılan açıklamada, kayıtlı 5.3 milyon seçmenden yalnızca yüzde 35,6’sının seçimlerde oy kullandığını açıkladı.

2011’den beri ilk belediye seçimi

Seçim Komisyonu, eski Cumhurbaşkanı Zeynelabidin bin Ali’nin yönetiminin devrilmesinden bu yana Tunus’taki ilk belediye seçimlerinin resmi sonuçlarını açıkladı. Oyların büyük bir kısmını yüzde 32.9’la bağımsız adaylar elde ederken, Nahda yüzde 29.6’lık bir paya sahip oldu. Ardından da yüzde 22.17’lik bir oy oranı ile Nida Tunus partisi geldi.

Ülke genelinde, bağımsız adaylar yüzde 32.9’luk bir paya sahip olarak toplam sandalye sayısının 2 bin 367’sini elde etti. Nahda yüzde 29.6’lık bir oranla 2 bin 135 sandalyeye hak kazandı. Nida Tunus ise yüzde 22.17’lik bir oy oranı ile bin 595 sandalyeye sahip oldu.

Nahda ayrıca ülkenin güneyinde bulunan ve ekonomik direği olan Safakes, kuzeydeki Bizerte, batıda Kafsa, güneyde Kabes, merkezdeki Kayrevan şehirlerdeki çoğunluğu sağlama konusunda zorlansa da ön plana çıkmayı başardı.

Tunus’taki siyasi hayatı gözlemleyen bir sivil toplum kuruluşu olan Pusula Derneği Başkanı ve siyasi analist Selim Harrat, AFP’ye yaptığı açıklamada, “Sonuçlar, bağımsız listelerin siyasi arenadaki kartların yeniden dağıtılmasını sağlayacak yeni bir oyuncu olduğunu ortaya koydu” şeklinde konuştu.

Bu seçimlerde 2 bin 74 liste yarıştı. Bunlardan bin 55’i partilerden 860’ı bağımsız ve 159’u koalisyonlardan oluştu.

“Seçimler güvenilir bir şekilde yapıldı”

Avrupa Birliği (AB) gözlemci heyeti Salı günü yaptığı açıklamada, Tunus belediye seçimlerinin ‘güvenilir’ olduğunu belirtti. Açıklamada ayrıca teknik aksaklıklar olması ve özellikle gençlerin seçime yoğun katılım sağlamamasının üzücü olduğu ifade edildi. Tunus’taki seçimleri izleme misyonu başkanı ve Avrupa Parlamentosu başkan yardımcısı Fabio Massimo Castaldo, “Tunuslu seçmenler, 6 Mayıs 2018’de Tunus seçimlerine serbest bir şekilde oy kullanarak tercihlerini özgürce ifade edebildiler” dedi. Bu seçimler, Tunus Anayasası’nda öngörülen iktidarın merkezileştirilmesi ilkesini kuşatacak. Bu da ülkenin marjinal bölgelerinden başlatılan devrimin taleplerinden biri.

Tek parti yönetimi sırasında, belediye kararları merkezi ve çoğunlukla iktidar partisine bağlı kaldı. Parlamento, Nisan ayının sonunda belediyeleri yerel yönetimler için özgürce yönetilen ve geniş yetkilere sahip, ayrıcalıkları olacak olan yerel topluluklar yasasına geçirmişti. Bu seçimlerle 2019 için planlanan yasama ve cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde yeni nesil politikacılar üreteceği ümit ediliyor.