UNESCO Genel Sekreterliği seçimlerinde Fransız ve Mısırlı aday arasında ek oturum düzenlenecek

UNESCO Genel Sekreterliği seçimlerinde Fransız ve Mısırlı aday arasında ek oturum düzenlenecek

UNESCO’nun yeni Genel Sekreteri için yapılan seçimlerin dördüncü turunda bir sürpriz gerçekleşti. Çarşamba günü yapılan turda, birinci ve ikinci adayın belirlenmesi gerekiyordu. Ancak beklenen olmadı.

Katarlı Muhammed Hamad Abdulaziz el-Kuvari, 58 üyeli yürütme konseyinden 22 oy kazanarak ilk sırada yer alırken, Fransız Audrey Azoulay ve Mısırlı Muşira Hattab 18 oy olarak ikinci sırada yer aldılar.

Yürütme Konseyi Başkanı, ikinci sırayı paylaşan iki aday arasında ek bir tur düzenleneceğini ve UNESCO Genel Sekreterliği için Katarlı adayla yarışacak olan ismin belirleneceğini duyurdu.

Dengeler değişmedi

Lübnanlı aday Vera el Huri’nin 4 oy ve Çinli aday Qian Tang’ın 5 oy alarak geri çekilmesi çarşamba gecesi de aldığı 18 oyu muhafaza eden Fransız adaya faydası olmadı.

Beklentiler, Lübnanlı adayın çekilmesinin Fransız adaya yarayacağı yönündeydi.

Mısır’ın adayı ise 5 ek oy aldı. Katarlı aday da, bir önceki gün kaybettiği oyları dün tekrar kazanarak seçimde lider konumuna yükseldi.

Mısır Dışişleri Bakanlığı, Mısır Cumhurbaşkanı Es-Sisi ile Çinli mevkidaşı ile görüşmesi üzerine, Çin’in Mısırlı adayı destekleme sözü verdiğini bildirdi.

ABD’den UNESCO kararı

Ancak, dün gerçekleşen sürprizler bu kadarla sınırlı kalmadı. Washington’un adayı UNESCO’dan çekildiğini duyurdu.
Söz konusu kararın, UNESCO Anayasasının 2’nci maddesinin 6’ncı bölümüne göre, 31 Ekim 2018’de hayata geçeceği kaydedilen açıklamada, ABD’nin bu tarihe kadar kurumdaki mevcut rolünü sürdüreceği belirtildi.
İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, ABD’nin bu kararını ‘cesur ve ahlaki’ olarak tanımlayarak, ABD’yle paralel bir şekilde kuruluştan çekileceklerini açıkladı.
UNESCO’daki diplomatlar, Washington’un verdiği kararın diğer ülkeler üzerinde de etkisi olacağını ve ABD’nin açtığı yoldan gidebileceklerini öne sürdü.
İsmi açıklanmayan bir Arap Delege, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Amerika’nın zamanlaması çok manidar. Gizemi çözen 6 milyon doları hak eder” dedi. Delege, kararın Fransız adaya yardımcı olmak için alındığına inandığını söyledi.

Bir Amerikan dergisine göre Macron, New York’ta Genel Kurul’un oturum aralarında bir araya geldiğinde Trump’tan Fransız aday Audrey Azoulay’ı desteklemesini istedi. Ancak tüm çabalara rağmen, ortaya çıkan sonuç tam aksi yönde oldu.
UNESCO Genel Sekreteri Irina Bokova, “ABD’nin UNESCO üyeliğinden ayrılma kararından büyük üzüntü duyduk” ifadesini kullandı.

Yapılan yorumlar ABD’nin, UNESCO’ya ödemesi gereken meblağın 500 milyon dolara ulaştığı, bu sebeple yeni Genel Sekreter’in mali güçlükler ile karşı karşıya kalacağı yönünde.

Dış Politika dergisi, Washington’un geri çekilme nedenlerinin UNESCO’nun İsrail’e karşı aldığı tavır ve mali yükümlülükten kaçmak istemesi olduğunu bildirdi.
Dergi, ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson’ın bu açıklamayla seçimleri sonuna kadar geciktirmek istediğini ancak Beyaz Saray Dışişleri Bakanı’nın bu isteğine olumlu yanıt vermediği bilgisini de paylaştı.

UNESCO’ya en sert cevap ise ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Nikki Haley’den geldi. Temmuz’da UNESCO’nun, el-Halil kentini Filistin’e ait bir kültür mirası ilan etmesini, ‘ölçüyü aşan ve siyasi temelli’ bir karar olarak niteleyen Haley, bu kararın ABD’nin örgütte yer alıp almayacağı kararını olumsuz etkileyeceğini daha önce net bir şekilde belirttiklerini kaydetti.
Yönetim kurulundaki yedi Arap ülkesinin delegesi, önümüzdeki bahara kadar Konsey’in mevcut oturumunda yer alması beklenen Filistin dosyası konusundaki tartışmayı ABD’nin isteği ile ertelemeye karar vermişti.