Washington, Moskova’ya yönelik yaptırımlarına hız verdi

ABD Senatosu’ndaki demokratlar, seçimlere Rusya müdahalesi olduğu yönündeki suçlamalara yönelik ABD’deki dolar kullanan Rus bankalarının mali operasyonlarına kısıtlama getiren bir yasa tasarısı hazırladı. Tasarı, Trump yönetiminin “Rusya’nın İngiltere’deki eski Rus ajan Sergey Skripal’ı zehirlemek üzere kimyasal silah kullandığına yönelik yaptırım” ilanıyla aynı döneme denk geldi. Trump yönetiminden atılan adım ve ABD Kongresi’nden beklenen cezai hamleler Moskova ve Washington arasındaki sürtüşmeyi de körükledi.

Kongre’den bir kaynak Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada demokratların Kongre izni öncesinde Rus bankalarına karşı yasa hazırladığını, yasanın önümüzdeki eylül ayında Kongre izni alınana kadar yürürlüğe koyulmayacağını söyledi. Ancak kaynaklar, yasanın bir bütün olarak kabul edileceğinden şüpheli. Zira bazı senatörler bir yandan önerilen tasarının bazı maddeleri üzerinde çalışırken diğer yandan da Federal Mahkeme’nin dosyayı kapatmasını engellemek üzere diğer maddeler üzerinde de değişiklikler yapıyor.

Moskova ise Washington’ın Rusya’ya yeni ekonomik yaptırım ilanının ardından 10 Ağustos’ta iki ülke arasındaki ekonomik bir savaşa dair uyarıda bulundu. Kremlin sözcüsü Dmitriy Peskov, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Ulusal Güvenlik Konseyi daimi üyelerinin Moskova’ya yönelik olası ABD yaptırımlarını görüştüğünü belirtti. Peskov, Kremlin’in bankalar üzerinde uygulanacak herhangi bir yasağı veya Moskova tarafından dolar kullanımını dikkate alacağını ifade ederken durumu güçlü bir tepkiyi tetikleyecek ekonomik savaş ilanı olarak yorumladı. Rusya Başbakanı Dmitri Medvedev de Kongre’nin ABD’deki Rus bankalarını hedef alan yeni bir yasa çıkarması halinde Moskova’nın ABD’ye karşı ekonomik veya siyasi misilleme yapacağı tehdidinde bulundu.

Moskova’nın tehdidi, ABD’nin Rusya’yı hedef alan yeni yaptırım ilanı sonrasında geldi. ABD yönetimi, Rusya’nın Kimyasal ve Biyolojik Silahların Sınırlandırılması Anlaşması kapsamında ABD’den ithal edilen (ve Rus ulusal güvenliğini etkileyen) ileri teknolojiler, askeri ürünler ve askeri teknolojik uygulamalardan men edileceğini duyurdu.

Washington, Moskova’nın eski Rus ajan Sergey Skripal ve kızı Yulia’yı İngiltere’de zehirlemek üzere kimyasal madde kullandığını doğrulamıştı. İngiliz yetkililer de Rusya’nın Sovyetler’e ait nadir bir sinir gazı kullanarak İngiltere’deki çift taraflı ajan Skripal’ı zehirlemekten sorumlu tutulduğunu vurgulamıştı.

ABD yönetimi, söz konusu yaptırımların 22 Ağustos’ta yürürlüğe gireceğini ve iki kısımdan oluşacağını duyurdu. İlk olarak gaz türbinleri, elektronik, test ekipmanı ve standartları da dahil olmak üzere Rusya’ya ulusal güvenlikle ilgili ABD askeri ihracatı, ikinci olarak da diplomatik ilişkilerin kesilmesi, bazı Rus havayolu şirketlerinin ABD’ye seferlerinin durdurulması ve iki ülke arasında ithalat ve ihracatın askıya alınması hedefleniyor.

Washington, Moskova’nın artık kimyasal silah kullanmadığına ve üç ay içinde BM kontrolüne izin vereceğine dair güvenilir kanıtlar sağlamazsa ABD’nin bir dizi sert yaptırım daha uygulayacağını duyurdu.

Analistler, ABD Başkanı Donald Trump’ın önümüzdeki kasım ayında yapılacak Kongre ara seçimleri öncesinde Rusya’ya sert görünmesi için hem demokrat hem de cumhuriyetçi kanadın baskısı altında olduğunu belirtti.

ABD’nin Rusya’ya yönelik yeni yaptırım ilanı, Rus rublesini de iki yıl içindeki en düşük seviyeye getirdi. Yaptırımlar, yatırımcıların “ABD yaptırımlarının artması endişesiyle” geniş çaplı satışlarına neden oldu.

Rus ekonomisi, Ukrayna’ya ve ABD başkanlık seçimlerine müdahale suçlamalarıyla bağlantılı olarak bir dizi Batı yaptırımına maruz kalmıştı. Ancak ekonomistler, yerel para birimindeki keskin düşüşün ABD ve Batı yaptırımlarının Rusya’nın uzun vadeli ekonomik beklentilerini etkilemeye ve azaltmaya başladığının açık bir işareti olabileceğini savundu. Ekonomi uzmanı Lilit Gevorgyan yaptığı açıklamada ABD hükümetinin daha fazla cezai adımlar atmaya istekli olduğuna dikkati çekerek yeni yaptırımların yatırımcıları endişelendirdiğini söyledi. Gevorgyan, Rusya’nın tepkisi ile tırmanan yaptırım savaşının kamu yatırımlarına da zarar vereceğini vurguladı.