Washington: Netanyahu’nun belgeleri nükleer anlaşmaya dair birçok soru işareti yaratıyor

ABD yönetimi, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, önceki gün, İran’ın nükleer silah geliştirme programını sürdürdüğüne dair gizli belgeleri yayınlaması üzerine Tahran yönetimine yönelik eleştirilerini artırıyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın önümüzdeki 12 Mayıs’ta nükleer anlaşmadan çekileceği tahmin ediliyor.

Konu hakkında Şarku’l Avsat’a telefon aracılığıyla açıklamalarda bulunan Beyaz Saray Basın Sözcüsü Raj Shah, İsrail tarafından açıklanan belgelerin önemli olduğunu ve İran’ın nükleer anlaşma ile hem Obama yönetimini hem de tüm dünyayı aldattığı söyledi. Belgelerin İran’ın nükleer silah üretmeye devam ettiğini ve birkaç yıl içinde nükleer silah tersanesi geliştirebilecek durumda olduğunu gösterdiğini dile getiren Shah, “Bu belgeler, nükleer anlaşmanın esasları ve İran’ın niyetlerine dair birçok soru işareti yaratıyor” diye konuştu.

Başkan Trump’ın nükleer anlaşmaya ilişkin 12 Mayıs’ta vereceği karara da değinen Shah, “Başkan’ın bu konudaki tavrı her zaman açıktı. Nükleer anlaşmanın ABD tarihindeki en kötü anlaşma olduğunu düşündüğünü defalarca söylemişti. Artık kararı açıklayacağımız tarih belirlenmiş durumda” dedi.

ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, konuya ilişkin yaptığı açıklamasında Netanyahu tarafından açıklanan belgeleri incelediklerini ve Farsça’dan tercüme edildiğini belirterek, “Ancak şunu size söyleyebilirim ki yetkililer belgelerin gerçek olduğunu söylüyor. Bu belgeler, İran’ın yıllardır gizliden gizliye nükleer silah geliştirme programını sürdürdüğünü gösteriyor” demişti.

İran’ın nükleer programına ilişkin belgeleri Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu’na (IAEA) teslim etmek yerine nükleer anlaşmayı imzalayan 6 ülkeye yalan söylemeyi tercih ettiğine işaret eden Pompeo “Anlaşma iyi niyet ve şeffaflık üzerine değil İran’ın yalanları üzerine inşa edilmiş” diye konuştu.

Pompeo, açıklamasında, “Tüm dünyanın Tahran’ın yalan söylediğini gördükten sonra İran’a güvenip güvenemeyeceğimizi bir kez daha gözden geçirmemizin zamanı geldi” diye konuştu.
Başkan Trump’ın nükleer anlaşmaya ilişkin 12 Mayıs’ta vereceği karara da değinen Pompeo, “İran’ın nükleer silah geliştirme faaliyetlerine dair sahip olduğumuz bilgiler ışığında ne yapacağımızı belirlemek için Avrupalı ve diğer müttefiklerimizle istişarelerde bulunacağım” dedi.

Beyaz Saray tarafından dün akşam saatlerinde yayınlanan açıklamada ABD yönetiminin İsrail tarafından açıklanan belgeleri incelediği ve bu belgelerin İran’ın nükleer silah üretimine dair farklı detaylar barındırdığı belirtildi.

Söz konusu belgelerin ABD’nin uzun zamandır sahip olduğu bilgilerle uyumlu olduğuna dikkat çekilen açıklamada “İran, gizlice nükleer silah üretmeye devam etti. Bu programını dünyadan ve İran halkından saklamak istedi ancak bunu başaramadı. İran rejimi komşularına ve diğerlerine yönelik tahrip gücü yüksek silahlar kullanacağını gösterdi. İran’ın nükleer silah elde etmemesi gerek” ifadeleri kullanıldı.

Netanyahu’nun açıkladığı belgelere dair ABD tarafından ilk tepki Başkan Trump’tan gelmişti. Trump, önceki gün Nijerya Devlet Başkanı Muhammedu Buhari ile Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği görüşme sonrasında düzenlenen ortak basın toplantısında nükleer anlaşmanın kötü bir anlaşma olduğuna bir kez daha vurgulamış, ABD’nin şu ana kadar 150 milyar dolar para ve 1.8 milyar dolarlık mal desteğinde bulunduğunu ancak bunun karşılığını hiçbir şekilde almadığını söylemişti.

Trump açıklamasında nükleer anlaşmaya devam edip etmeyeceği konusundaki kararını nükleer anlaşmaya imza atan Avrupa ülkelerine anlaşmadaki eksiklikleri gidermeleri için verdiği sürenin bitiş tarihi olan 12 Mayıs’ta açıklayacağını da sözlerine eklemişti.