Washington: Taliban ile Afgan hükümeti arasında gizli görüşmeler var

ABD ve NATO güçlerinin Afganistan’daki komutanı General John W. Nicholson, geçtiğimiz Çarşamba günü Taliban yetkililerinin Afgan yetkililerle “ateşkes anlaşması yapmak” için gizlice müzakere ettiğini söyledi.

Fransız haber ajansının (AFP) aktardığına göre, telekonferans yoluyla katıldığı Pentagon’daki basın toplantısında açıklaması yapan Nicholson, perde arkasında çeşitli seviyelerde diplomatik girişimlerin sürdürüldüğünü söyledi. Müzakerelere Taliban’dan üst ve orta düzey yetkililerin katıldığını söyleyen ABD’li yetkili, detay vermedi. Nicholson, “Gizlice buluştuklarını belirtmek istiyorum. Bu şekilde ilerleme kaydettiler. Diplomat arkadaşlarım bu durumu takip ediyor. Başarıları, müzakerelerin gizliliğine bağlı” ifadelerini kullandı.

“Afganistan-Taliban görüşmeleri, Kolombiya-FARC örneğine benziyor”

General, Afganistan’da Taliban ile yürütülen görüşmeleri, Kolombiya Devrimci Silahlı Güçler (FARC) ve Kolombiya hükümeti arasındaki müzakerelerle karşılaştırdı. FARC, hükümetle 40 yıl süren savaşın ardından ateşkesi kabul etmiş, daha sonra genel seçimlere katılma konusunda da mutabık kalmıştı. Bu bağlamda General Nicholson, “Şiddet ve ilerleme kaydetmek, birlikte yaşanabilir” şeklinde konuştu. Kolombiya’da taraflar arasındaki savaşın, barış müzakereleri yürütülürken de devam ettiğine dikkat çeken ABD’li yetkili, Afganistan’daki müzakerelerin de devlet ve diğer taraflarca desteklenen Kolombiya müzakerelerine benzediğini vurguladı. Yetkili,

Yetkili, hükümetin içinde ve dışında, Taliban ya da Taliban liderleri ile işbirliği yapan kişilerle diyalog halinde olan yabancı hükümetler, uluslararası örgütler ve Afgan liderler olduğunu söyledi.

General ayrıca, “Bu durum, Afganistan Devlet Başkanı Eşref Gani Ahmedzai’nin önerisine Taliban’dan resmi cevap gelmemesinin sebebini açıklıyor. Zira Taliban’ın içinde yoğun müzakereler var” ifadelerini kullandı. Nicholson, Kabil ve Taliban’ın arasında bir anlaşmaya varılması halinde El-Kaide ve DEAŞ da dahil 21 terör örgütünün bulunduğu ülkede yapılacak çok şeyin olacağını vurguladı.

Geçtiğimiz Şubat ayında Eşref Gani, ateşkesi kabul etmesi ve 2004 anayasasını kabul etmesi durumunda Taliban’a hareketin siyasi bir taraf olarak kabul edileceği barış görüşmelerine katılması önerisinde bulunmuştu. Ancak hareket, öneriye herhangi bir cevap vermemişti. Ardından Taliban, özellikle başkent Kabil’de kanlı saldırılarını artırmıştı. Geçtiğimiz yıl Brüksel’de ABD Başkanı Donald Trump, NATO zirvesinde Afganistan’daki ABD güçlerinin sayısının artacağını ilan etmişti. Üst düzey bir ABD yetkilisi de takviye durumunun Taliban ve Afganistan hükümeti arasındaki müzakereleri canlandırma girişimiyle eş zamanlı olacağını belirtti.

ABD dışındaki güçlerin, savaşa doğrudan katılmayacağını, yardım amaçlı olarak Afganistan’a gönderileceğini söyleyen Afganistan’daki ABD güçleri komutanı danışmanı Patrick Donahue, “Sonunda Afgan hükümeti ve Taliban arasında uzlaşı var. Küresel güvenlik (NATO) güçlerinin bir savaşını istemiyoruz. Afganistan hükümetinin müzakere edebilecek bir konumda olmasını istiyoruz” dedi.

Afganistan’daki Washington Post muhabiri tarafından hazırlanan bir rapora göre, ülkede 7 bin Amerikan askeri bulunuyor. Aynı şekilde çoğunluğu Almanya, İtalya ve Gürcistan’dan olmak üzere 12 bin ABD gücü dışında yabancı güç var. Bu güçler doğrudan çatışmalara girmekten kaçınırken, yardım ve eğitim sağlamakta.

“Taliban’ın rehin aldığı 102 kişi kurtarıldı”

Washington Post, NATO güçlerinin yerini alan söz konusu yabancı güçlerin Resolute Support (Kararlı Destek Misyonu) anlaşması uyarınca çalıştığını yazdı. Gazete, NATO tarafından belirlenen anlaşmanın, “Afgan güçlere eğitim, yardım ve tavsiye” desteği sağladığını ifade etti. Öte yandan Afganistan Devlet Başkanı Eşref Gani, Kararlı Destek Misyonu’nun hedefinin, Afgan güçlerini 2020 yılına kadar ‘tam ve hazır güçlere’ dönüştürmek olduğunu, yabancı güçlerin yalnızca yardım ve eğitim sağlayıp savaşmadığını vurguladı. Kapsamlı bir savaşa geri dönüş konusunda uluslararası bir rağbetin olmadığını ifade eden Eşref Gani, Afganistan’ın da böyle bir şeyi istemediğini ifade etti.

Ayrıca yetkililer, dün Afganistan özel güçlerinin, gece operasyonlarıyla polis, kadın ve çocuklar da dahil 100’den fazla kişiyi ülkenin güneyindeki Helmend’de yer alan Taliban’a bağlı bir hapishaneden kurtardığına dikkati çekti. Özel Güçler Sözcüsü Cavid Selim, bir yıl boyunca Taliban hapishanesinde rehin tutulan 102 kişi’nin kurtarılarak Keceki ilçesindeki iki köyde serbest bırakıldığını belirtti. Sözcü, mahkumlar arasında 5 kadın, çocuk ve 3 polisin de bulunduğunu belirtti. Selim, mahkumların Afgan güçleriyle iş birliği yapmak, onlar adına casusluk faaliyetlerinde bulunmak ya da yerel polise bağlı olmak gibi çeşitli suçlardan tutuklandığını söyledi. Sözcü tarafından aktarılana göre mahkumlar, uygun yiyecek ve sağlık bakımı olmaksızın, işkenceler ve kötü koşullar altında tutuldu.

Diğer taraftan Helmend Valisi Sözcüsü Ömer Zevak, bölgeye baskın yapıldığını ve mahkumların kurtarıldığını doğruladı. Zevak, serbest kalan mahkumların yakın bir zamanda ailelerine ulaştırılacağını söyledi. Taliban Hareketi ise konuya dair henüz açıklama yapmadı.

Taliban’ın yargısız infazların yanı sıra, Afgan hükümetine veya uluslararası müttefiklerine bağlı unsurlara işkence yaptığı bilinmekte.